Winnice w województwie kujawsko-pomorskim

Uprawa winorośli w Polsce ma ponad tysiącletnią tradycję. W średniowieczu winiarze należeli do książęcej ludności służebnej. Wino na potrzeby liturgiczne produkowali także mnisi, głównie benedyktyni i cystersi, sadząc winorośl w przyklasztornych gospodarstwach, a od XIV w. jej uprawą trudnili się także mieszczanie.

Współcześnie regiony uprawy winorośli w Polsce pokrywają się z obszarami tradycyjnie związanymi z „kulturą wina”, tj. część zachodnia i południowo-zachodnia oraz południowa i południowo-wschodnia kraju. Na pozostałych obszarach Polski możliwa jest uprawa amatorska, a tylko w nielicznych regionach o korzystnym mikroklimacie – uprawa do celów handlowych.

W publikacji III Polskiego Konwentu Winiarzy zgłoszone winnice i powstałe z nich wina podzielono na sześć regionów. Wyodrębniono je na podstawie warunków przyrodniczych, wspólnych tradycji winiarskich oraz granic administracyjnych (małe i słabo rozwinięte regiony są włączane do większych – jak w przypadku sandomierskiego rejonu uprawy winorośli zaliczonego do regionu małopolskiego):

Już od kilku lat rośnie w Polsce zainteresowanie uprawą winorośli i produkcją wina. Statystyki są optymistyczne. Wraz z liczbą producentów zwiększa się też z roku na rok powierzchnia samych winnic. Jak podaje Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa uprawiana powierzchnia winorośli wynosi w Polsce obecnie 465,61 ha. Łącznie w całej Polsce producentów wina jest już 294, podczas gdy rok temu było ich 230, a dwa lata temu – 201.

W województwie kujawsko-pomorskim zarejestrowanych jest 13 producentów wina, a powierzchnia winnic nieustannie wzrasta.

Powyżej – rynek wina w liczbach(lata gospodarcze 2009/2010 – 2019/2020). Dane na dzień 31.01.2020 r. pobrane ze strony: http://www.kowr.gov.pl/interwencja/wino

Jedną z winnic znajdującą się na terenie województwa kujawsko-pomorskiego jest Winnica przy Talerzyku w miejscowości Topolno, prowadzona przez rodzinę Janasińskich. Wspaniale położona w pradolinie Dolnej Wisły w Zespole Parków Krajobrazowych. Winnica początek swojego istnienia datuje na 2010 rok. Nasadzenia obejmują 2 tysiące winorośli. Do najbardziej znanych szczepów uprawianych na winnicy należą: Solaris, Bianca, Regent oraz Rondo, z których powstają białe i czerwone wina. Południowo-zachodni stok o niewielkim nachyleniu gwarantuje doskonałe nasłonecznienie, a naturalną osłonę stanowi rzeka Wisła. Produkcja wina odbywa się z ręcznie zebranych i wyselekcjonowanych owoców. Właściciele winnicy spełniając życiową pasję, otrzymali dużo nagród i wyróżnień za efekty swojej działalności.

Mówiąc o winnicach w województwie warto wspomnieć również o Winnicy Irena. Jest ona częścią gospodarstwa rolnego o powierzchni 11 ha. Położoną w Wilczkowie nad Jeziorem Żnińskim Dużym, koło Żnina. Pierwsze winorośla posadzono w 2015 roku. Winnica zajmuje obecnie 0,8 ha, na których rośnie 2 050 krzewów odmian: Solaris, Krystaly, Swenson Red, Marechal Foch, Leon Millot, a obecnie dosadzany jest Regent. Właściciele gospodarstwa planują również prowadzenie działalności enoturystycznej, dlatego rozpoczęto już budowę budynku, w którym przewidziana jest sala degustacyjna oraz miejsca noclegowe dla gości.

Bardzo znana na Ziemi Krajeńskiej jest Winnica Słoneczny Zakątek położona w Śmielinie. Właścicielka Magdalena Różniak pierwsze 6 450 krzewów posadziła w październiku 2012 roku. Wybrała sadzonki: Regent, Rondo, Seyval Blanc, Solaris, Adalmina, Aurora, Johanniter, Hibernal, Marechal Foch, Leon Millot, Swenson Red oraz Frontenac. Początkowo winnica miała powierzchnię 2,5 ha, dzisiaj jej powierzchnia to 4 ha, na których rośnie 10 950 krzewów. W 2014 roku dosadzono nowe odmiany: Saint Pepin, La Cresent, Jutrzenka, a także powiększono nasadzenia Solarisa, Regenta i Seyval Blanc. Pierwsze wina powstały jesienią 2014 roku, a obecnie produkuje się rocznie około 25 tys. butelek. Winnica Słoneczny Zakątek została doceniona i zdobyła wiele nagród w Polsce i na świecie, m.in. New York International Wine Competition 2017, Berlin International Wine Competition 2017 i Polska Winnica Roku 2017.

Własną winnicę wymarzyła sobie również pani Agnieszka Taraszkiewicz z Krzyżówek koło Lipna. Jej Bona Terra funkcjonuje już od 8 lat. W winnicy rosną bardzo dobre gatunki winorośli: Regent i Rondo, Cabernet Cortis, Hibernal oraz Seyval Blanc. Powierzchnia winnicy obecnie to 5,5 ha. Właścicielka nie skupia się tylko na wytwarzaniu wina, ale też na organizowaniu imprez związanych z winem i działalnością edukacyjną. Winnica Bona Terra jest pięknym i wyjątkowym miejscem, położonym na morenowym wzgórzu, zbudowanym na pasji i wiedzy. Pani Agnieszka została laureatką XXVI edycji konkursu i zdobywczynią tytułu „ROLNIK – FARMER ROKU” w kategorii – działy specjalne produkcji rolnej. (Red.: wywiad z panią Agnieszką opublikowaliśmy w październiku ubiegłego roku).

Obecnie winiarze mają małe winnice, bo kultura picia wina w Polsce dopiero się tworzy. Zauważyć można jednak, że z roku na rok wzrasta zainteresowanie winnicami. Polskie wina stają się powoli coraz bardziej popularne w Europie, są doceniane na międzynarodowych konkursach.

Źródło:

http://www.winokultura.pl/
http://www.kowr.gov.pl/interwencja/wino
http://www.winformacja.pl/winnice-kujaw

Mirosława Wajnert
Kujawsko-Pomorski Ośrodek Doradztwa Rolniczego 
Fot. A. Budzyńska