Grupy producentów

Ogólne zasady tworzenia grup i organizacji producentów w sektorze rolnym i leśnym 

Wszystkie kwestie dotyczące organizowania i funkcjonowania grup producentów rolnych i związków grup regulowane są w drodze ustawy z dnia 15 września 2000 roku o grupach producentów rolnych i ich związkach wraz z kolejnymi zmianami (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1026) oraz pozostałe akty prawne regulujące realizację działania:

– rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1305/2013 z dnia 17 grudnia 2013 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) i uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1698/2005;

– ustawa z dnia 20 lutego 2015 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (t. j. Dz. U. z 2018 r., poz. 627);

– ustawa z dnia 27 maja 2015 r. o finansowaniu wspólnej polityki rolnej (Dz. U. z 2015 r., poz. 1130);

– rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 2 sierpnia 2016 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty oraz zwrotu pomocy finansowej w ramach działania „Tworzenie grup producentów i organizacji producentów” objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2016 r., poz. 1284 z późn.zm.) ;
zmienione przez:
rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 30 maja 2018 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty oraz zwrotu pomocy finansowej w ramach działania „Tworzenie grup producentów i organizacji producentów” objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U z 2018 r., poz. 1151);
rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 21 maja 2019 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania, wypłaty oraz zwrotu pomocy finansowej w ramach działania „Tworzenie grup producentów i organizacji producentów” objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 (Dz. U. z 2019 r., poz. 1029);

– rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 19 kwietnia 2016 r. w sprawie wykazu produktów i grup produktów, ze względu na które mogą być tworzone grupy producentów rolnych, minimalnej rocznej wielkości produkcji towarowej oraz minimalnej liczby członków grupy producentów rolnych (t. j. Dz. U. z 2020 r., poz. 417)

– rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 lutego 2016 r. w sprawie wymagań, jakie powinien spełniać plan biznesowy grupy producentów rolnych (Dz. U. z 201 r., poz. 237);

– rozporządzenie Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (załącznik I „Definicja MŚP”) .

Organizowana grupa producentów rolnych musi nabyć osobowość prawną w Krajowym Rejestrze Sądowym i zarejestrować się jako przedsiębiorca w Rejestrze Przedsiębiorców KRS. Aby uzyskać status grupy producentów rolnych, osoby reprezentujące grupę składają do właściwego ze względu na siedzibę grupy organu rejestrowego (OR ARiMR) wniosek o rejestrację grupy wraz z wymaganymi załącznikami. W drodze postepowania administracyjnego organ rejestrowy stwierdza spełnienie przez grupę warunków określonych w prawodawstwie, wydaje decyzję o uznaniu grupy producentów rolnych i dokonuje wpisu do rejestru grup producentów rolnych. Organ sprawuje nadzór nad działalnością grup poprzez przeprowadzane kontrole w zakresie spełniania przez grupy warunków określonych w ww. ustawie i rozporządzeniach. Organem odwoławczym od decyzji jest minister właściwy do spraw rolnictwa.

     Grupa producentów rolnych musi prowadzić działalność gospodarczą jako przedsiębiorca posiadający osobowość prawną, pod warunkiem, że:

1) została utworzona przez producentów jednego produktu rolnego lub grupy produktów w celu:

– dostosowania produktów rolnych i procesu produkcyjnego do wymogów rynkowych,

– wspólnego wprowadzanie towarów do obrotu, w tym przygotowania do sprzedaży,  centralizacji sprzedaży i dostawy do odbiorców hurtowych,

– ustanowienia wspólnych zasad dotyczących informacji o produkcji ze szczególnym uwzględnieniem zbiorów i dostępności produktów rolnych,

– rozwijania umiejętności biznesowych, marketingowych oraz organizowanie i ułatwianie procesów wprowadzania innowacji,

– ochrony środowiska naturalnego,

2) działa na podstawie aktu założycielskiego (statut lub umowa spółki)

3) żaden z członków, udziałowców lub akcjonariuszy (członków grupy) nie może mieć więcej niż 20% głosów na walnym zgromadzeniu, zgromadzeniu wspólników lub walnym zebraniu członków, także pośrednio:

a) przez dysponowanie bezpośrednio lub pośrednio większością głosów:

– na walnym zgromadzeniu, zgromadzeniu wspólników albo walnym zebraniu członków, także jako zastawnik albo użytkownik, bądź w zarządzie innej osoby prawnej będącej członkiem grupy , także na podstawie porozumień z innymi osobami, lub

– w spółce osobowej będącej członkiem grupy , także na podstawie porozumień z innymi osobami,

b) gdy członkowie zarządu osoby prawnej będącej członkiem grupy stanowią więcej niż połowę członków zarządu innej osoby prawnej będącej członkiem grupy,

4) coroczne przychody ze sprzedaży produktów lub grup produktów wytworzonych w gospodarstwach lub działach specjalnych produkcji rolnej członków grupy stanowią więcej niż połowę przychodów grupy ze sprzedaży produktów lub grup produktów, ze względu na które grupa została utworzona,

5) określi obowiązujące członków grupy zasady produkcji, w tym dotyczące jakości i ilości produktów lub grup produktów oraz sposoby przygotowania produktów do sprzedaży.,

6) każdy z członków grupy w każdym roku działalności grupy produkuje oraz sprzedaje do grupy co najmniej 80% wyprodukowanych przez siebie produktów lub grup produktów, ze względu na które grupa została utworzona,

7) każdy z członków grupy przynależy tylko do jednej grupy w zakresie danego produktu lub grupy produktów.

8) opracuje i zrealizuje zatwierdzony przez organ nadzoru plan biznesowy.

Plan biznesowy:

1. Plan biznesowy grupy producentów rolnych musi zawierać:

1) informacje dotyczące grupy:

a) nazwę, siedzibę i formę prawną,

b) numer identyfikacji podatkowej (NIP),

c) numer w Krajowym Rejestrze Sądowym,

d) wskazanie osób upoważnionych do reprezentowania grupy;

2) informacje dotyczące producentów produktu lub grupy produktów, ze względu na które grupa została utworzona, wchodzących w skład grupy:

a) imię, nazwisko, miejsce zamieszkania i adres albo nazwę, siedzibę i adres,

b) numer identyfikacyjny nadany w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności,

c) numer identyfikacyjny Powszechnego Elektronicznego Systemu Ewidencji Ludności (numer PESEL) – w przypadku osoby fizycznej,

d) NIP, numer identyfikacyjny krajowego rejestru urzędowego podmiotów gospodarki narodowej (REGON), numer w Krajowym Rejestrze Sądowym, jeżeli został nadany – w przypadku osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej,

e) numer paszportu lub innego dokumentu tożsamości – w przypadku osoby nieposiadającej obywatelstwa polskiego,

f) wielkość i wartość produkcji produktu lub grupy produktów, ze względu na które grupa została utworzona, wyprodukowanych przez poszczególnych członków grupy w roku złożenia wniosku o uznanie grupy lub w roku poprzedzającym rok złożenia wniosku o uznanie grupy – w przypadku prowadzenia takiej produkcji;

3) opis struktury organizacyjnej grupy, w tym strukturę udziałów lub liczbę posiadanych akcji i podział praw do głosowania poszczególnych członków grupy;

4) wskazanie posiadanych przez członków grupy w zakresie produkcji produktu lub grupy produktów, ze względu na które grupa została utworzona:

a) numerów i powierzchni działek ewidencyjnych, na których jest prowadzona produkcja – w przypadku produkcji roślinnej, albo

b) liczby i gatunków zwierząt, a w przypadku zwierząt gospodarskich objętych obowiązkiem zgłoszenia do rejestru zwierząt gospodarskich oznakowanych i siedzib stad tych zwierząt – również numerów siedzib tych stad – w przypadku produkcji zwierzęcej, albo

c) liczby rodzin pszczelich – w przypadku produkcji miodu naturalnego lub innych produktów pszczelich;

5) zestawienie budynków, budowli, maszyn, urządzeń lub środków transportu, będących w posiadaniu grupy i poszczególnych członków grupy, wykorzystywanych do produkcji produktu lub grupy produktów, ze względu na które grupa została utworzona, na dzień złożenia wniosku o uznanie grupy;

6) szacunkową wielkość i wartość netto produkcji poszczególnych członków grupy przewidzianej do sprzedaży przez grupę z podziałem na poszczególne lata realizacji planu biznesowego;

7) szacunkowe przychody i koszty prowadzenia działalności przez grupę w poszczególnych latach realizacji planu biznesowego;

8) zakres i opis działań, jakie zamierza zrealizować grupa, w odniesieniu do każdego z celów określonych w art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw, wraz z uzasadnieniem, w jaki sposób poszczególne działania przyczynią się do realizacji poszczególnych celów i ze wskazaniem planowanego postępu w ich realizacji w poszczególnych latach realizacji planu biznesowego;

9) harmonogram działań służących do realizacji celów, ze wskazaniem etapów z podziałem na poszczególne lata realizacji planu biznesowego, wraz z określeniem szacowanej wysokości wydatków na realizację poszczególnych działań lub ich etapów;

10) wskazanie planowanych źródeł finansowania działań;

11) informację na temat planowanych szkoleń i korzystania z doradztwa;

12) informację na temat oczekiwań grupy związanych z prowadzoną działalnością w odniesieniu do produktu lub grupy produktów, ze względu na które grupa została utworzona, po upływie 5 lat od dnia uznania grupy;

13) przewidywany rozwój grupy po upływie 5 lat od dnia jej uznania.

WSPARCIE FINANSOWE DLA GRUP PRODUCENTÓW ROLNYCH

Wsparcie realizowane jest w ramach działania 9 „Tworzenia grup producentów i organizacji producentów”  objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich dla Polski na lata 2014-2020

Beneficjenci pomocy:

O pomoc może ubiegać się grupa producentów rolnych, w skład której wchodzą wyłącznie osoby fizyczne, uznana nie wcześniej niż w dniu 1 stycznia 2014 r. na podstawie ustawy z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw (Dz. U. poz. 983, z późn. zm.2)), zwana dalej „grupą”, z wyłączeniem grupy utworzonej ze względu na grupę produktów: drób żywy (bez względu na wiek), mięso lub jadalne podroby drobiowe: świeże, chłodzone, mrożone.

Pomoc jest przyznawana grupie:

• która jest uznana na podstawie planu biznesowego, o którym mowa w art. 8 ust. 3 pkt 3 albo ust. 4 pkt 3 ustawy z dnia 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach oraz o zmianie innych ustaw, zwanej dalej „ustawą

o grupach producentów rolnych”, i zobowiąże się do jego realizacji;

• która posiada numer identyfikacyjny nadany w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej „numerem identyfikacyjnym”;

• która działa jako przedsiębiorca prowadzący mikro-, małe lub średnie przedsiębiorstwo.

• w skład której nie wchodzą członkowie będący producentami jednego produktu lub grupy produktów, którzy byli członkami grupy producentów rolnych, wstępnie uznanej grupy producentów owoców i warzyw lub organizacji producentów owoców i warzyw, utworzonej ze względu na ten sam produkt lub produkt tożsamy z produktem produkowanym zgodnie z przepisami o rejestracji i ochronie nazw i oznaczeń produktów rolnych i środków spożywczych oraz o produktach tradycyjnych lub przepisami dotyczącymi rolnictwa ekologicznego lub grupę produktów, której przyznano i wypłacono pomoc na rozpoczęcie działalności ze środków Unii Europejskiej po dniu 1 maja 2004 r. w celu utworzenia i przeznaczenia jej na działalność administracyjną lub inwestycyjną, w ramach:

a) działań:

– „Grupy producentów rolnych” objętego planem rozwoju obszarów wiejskich,

– „Grupy producentów rolnych” objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007–2013,

– „Tworzenie grup producentów i organizacji producentów” objętego Programem,

– „Tworzenie i rozwój mikroprzedsiębiorstw” objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007–2013,

– „Zwiększanie wartości dodanej podstawowej produkcji rolnej i leśnej” objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007–2013,

b) mechanizmów pomocy finansowej udzielanej:

– wstępnie uznanym grupom producentów owoców i warzyw,

– uznanym organizacjom producentów owoców i warzyw;

•   której:

a) każdemu z członków tej grupy będącemu producentem przyznano płatności na podstawie przepisów o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w roku uznania grupy lub przynajmniej raz w ciągu ostatnich 2 lat poprzedzających rok uznania grupy – w przypadku grupy uznanej ze względu na produkt lub grupę produktów roślinnych, z wyłączeniem producentów prowadzących działy specjalne produkcji rolnej, lub

b) każdy z członków tej grupy będący producentem był posiadaczem zwierząt gospodarskich objętych obowiązkiem zgłoszenia do rejestru zwierząt gospodarskich oznakowanych i siedzib stad tych zwierząt, ze względu na które grupa została uznana, przynajmniej w roku poprzedzającym rok uznania grupy, lub

c) każdy z członków tej grupy będący producentem prowadził działy specjalne produkcji rolnej przynajmniej w roku poprzedzającym rok uznania grupy – w przypadku grupy uznanej ze względu na produkt lub grupę produktów w ramach działu specjalnego produkcji rolnej, lub

d) każdy z członków tej grupy będący producentem prowadził produkcję produktów lub grupy produktów, ze względu na które grupa została uznana, innych niż produkty lub grupy produktów wymienione w lit. a i b, oraz produkty lub grupy produktów w ramach działu specjalnego produkcji rolnej, przynajmniej w roku poprzedzającym rok uznania grupy;

6) której siedziba znajduje się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;

7) której każdy z członków tej grupy będący producentem prowadzi na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej produkcję produktu lub grupy produktów, ze względu na które grupa została uznana.

Członkiem grupy mogą również być:

– osoby, które przejęły w całości gospodarstwo rolne w roku poprzedzającym rok uznania grupy lub w roku uznania grupy, oraz

– osoby ubiegające się o przyznanie pomocy w roku uznania grupy i beneficjenci poddziałania „Pomoc w rozpoczęciu działalności gospodarczej na rzecz młodych rolników” objętego Programem.

Zasady wsparcia:

• O naborze wniosków o przyznanie pomocy finansowej podaje do publicznej wiadomości Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na stronie internetowej administrowanej przez Agencję i co najmniej w jednym dzienniku o zasięgu krajowym oraz w siedzibie Centrali Agencji i oddziałów regionalnych Agencji, ogłoszenie o naborze wniosków, nie później niż 30 dni przed dniem planowanego rozpoczęcia terminu składania wniosków.

• Ogłoszenie, o którym mowa powyżej zawiera wskazanie dnia rozpoczęcia oraz dnia zakończenia terminu składania wniosków o przyznanie pomocy.

•  Termin składania wniosków o przyznanie pomocy nie może być krótszy niż 30 dni oraz dłuższy niż 60 dni.

• Agencja udostępnia formularz wniosku o przyznanie pomocy, formularz wniosku o płatność oraz wzory oświadczeń dołączanych do wniosku o przyznanie pomocy lub wniosku o płatność, nie później niż od dnia podania do publicznej wiadomości ogłoszenia.

• Wniosek o przyznanie pomocy grupa składa do dyrektora oddziału regionalnego Agencji właściwego ze względu na siedzibę grupy.

Rodzaj wsparcia

• Pomoc jest wypłacana w formie rocznych płatności i obejmuje okresy kolejnych 12 miesięcy prowadzenia działalności przez grupę, licząc od dnia następującego po dniu wydania decyzji o uznaniu.

• Wniosek o płatność składa się do dyrektora oddziału regionalnego Agencji właściwego ze względu na siedzibę beneficjenta, w terminie 60 dni od dnia zakończenia każdego kolejnego okresu prowadzenia działalności przez grupę.        

• Wsparcie stanowi procentowy ryczałt od wartości przychodów netto grupy lub organizacji producentów ze sprzedaży produktów lub grupy produktów, wytworzonych w gospodarstwach jej członków, w poszczególnych latach i sprzedanych odbiorcom niebędącym członkami grupy lub organizacji. Pomoc przyznawana jest w okresie pierwszych 5 lat funkcjonowania grupy/organizacji od dnia uznania.

• Pomoc na rozpoczęcie działalności ze środków Unii Europejskiej po dniu 1 maja 2004 r. należy rozumieć jako środki wsparcia otrzymane przez grupę/organizację producentów w celu utworzenia i przeznaczenie ich na działalność administracyjną lub inwestycyjną.

Wysokość pomocy wynosi odpowiednio:

• po pierwszym roku prowadzenia działalności – 10%,

• po drugim roku prowadzenia działalności – 9%,

• po trzecim roku prowadzenia działalności – 8%,

• po czwartym roku prowadzenia działalności – 7%,

• po piątym roku prowadzenia działalności – 6%           

Ostatnia, piąta płatność jest możliwa do realizacji wyłącznie po potwierdzeniu przez Agencję osiągnięcia celów określonych w planie biznesowym przez zrealizowanie wszystkich działań i inwestycji zatwierdzonych w planie biznesowym w ujęciu rzeczowo-rodzajowym, przyczyniających się do osiągnięcia celów określonych w art. 2 ust. 1 ustawy o grupach producentów rolnych i zatwierdzonych w planie biznesowym, na podstawie złożonego przez beneficjenta sprawozdania za cały okres realizacji planu biznesowego oraz kontroli na miejscu.

Maksymalnie wysokość pomocy nie może przekroczyć równowartości 100 000 euro w każdym roku pięcioletniego okresu pomocy.

WYKAZ PRODUKTÓW DLA KTÓRYCH MOŻNA TWORZYĆ GRUPY PRODUCENTÓW ROLNYCH

Wykazu produktów i grup produktów, dla których mogą być tworzone grupy producentów rolnych, minimalnej rocznej wielkości produkcji towarowej oraz minimalnej liczby członków grupy producentów rolnych dla województwa kujawsko-pomorskiego.

Lp.Wykaz produktów i grup produktówMinimalna roczna wielkość produkcji towarowej  (w t., szt., ha, zł)Minimalna liczba członków grupy produktów rolnych
1234
1Konie żywe24 sztuki5
2Bydło żywe: zwierzęta rzeźne lub hodowlane, mięso wołowe: świeże, chłodzone, mrożone.80 sztuk5
3Świnie żywe, prosięta, warchlaki, mięso wieprzowe: świeże, chłodzone, mrożone4 000 sztuk5
4Owce lub kozy żywe, zwierzęta rzeźne lub hodowlane, wełna owcza lub kozia strzyżona potna, mięso owcze lub kozie: świeże, chłodzone, mrożone, skóry owcze lub kozie surowe (suszone)600 sztuk5
5Drób żywy (bez względu na wiek), mięso lub jadalne podroby drobiowe: świeże, chłodzone, mrożone kurczaki lub
kaczki, lub
gęsi, lub
indyki, lub
przepiórki, lub
perliczki, lub
strusie(1)
500 000 sztuk
4 000 sztuk
4 000 sztuk
4 000sztuk
4 000sztuk
4 000 sztuk 500 sztuk
5
5
5
5
5
5
5
6Króliki żywe, mięso lub jadalne podroby królicze: świeże, chłodzone, mrożone4 000 sztuk5
7Nutrie żywe, mięso jadalne lub podroby nutriowe: świeże, chłodzone, mrożone, skóry surowe ( suszone )2 000 sztuk5
8Szynszyle żywe, skóry surowe (suszone)1 000 sztuk5
9Lisy pospolite lub polarne, norki, tchórze, jenoty żywe, skóry surowe (suszone)5 000 sztuk5
10Jaja ptasie500 000 sztuk5
11Mleko:
krowie,
owcze lub kozie

100 000 litrów
90 000 litrów
  5                     
5
12Miód naturalny lub inne produkty pszczele50 000 zł5
13Kwiaty świeże- cięte, doniczkowe800 000 zł5
14Ziemniaki świeże lub chłodzone:750 ton5
15Ziarno zbóż lub nasiona roślin oleistych750 ton5
16Rośliny przeznaczone do produkcji zielarskiej lub farmaceutycznej(2)200 000 zł5
17Ozdobne rośliny ogrodnicze, szkółkarstwo roślin- sadowniczych i ozdobnych, rozsada roślin warzywnych1 500 000 zł5
18Buraki cukrowe6 000 ton5
19Konopie włókniste lub len75 ton5
20Szyszki chmielowe30 ton7
21Liście tytoniu suszone380 ton50
22Materiał siewny lub sadzeniaki900 000 zł5
23Rośliny w plonie głównym, całe lub rozdrobnione, uprawiane z przeznaczeniem na cele energetyczne lub do wykorzystania technicznego50 000 zł5
24Produkty rolnictwa ekologicznego40 000 zł5
25Produkty rolne, zarejestrowane w Komisji Europejskiej, zgodnie z przepisami o rejestracji i ochronie nazw i oznaczeń produktów rolnych i środków spożywczych oraz o produktach tradycyjnych100 000 zł5
26Ślimaki żywe, świeże, schłodzone, zamrożone, z wyłączeniem ślimaków morskich500 000 szt.5
27Daniele lub jelenie żywe, ich mięso: świeże, schłodzone, mrożone, skóry surowe (suszone)40 000 zł5

(1) Jeżeli grupa zrzesza producentów drobiu ze względu na różne gatunki, ilość sztuk drobiu dla każdego gatunku wynosi co najmniej połowę.

 (2) Z wyłączeniem bazylii, melisy, mięty, origanum vulgare (lebiodka pospolita/dziki majeranek), rozmarynu, szałwii, tymianku
i szafranu.

Szczegółowe informacje dotyczące organizowania, funkcjonowania oraz możliwości skorzystania z pomocy finansowej można znaleźć pod linkami:

https://www.arimr.gov.pl/grupy-i-organizacje-producentow/grupy-producentow-rolnych-i-ich-zwiazki.html

ttps://www.arimr.gov.pl/pomoc-unijna/prow-2014-2020/dzialanie-9-tworzenie-grup-producentow-i-organizacji-producentow-dzialanie-9-prow-2014-2020.html

                                                                                                                                  Tomasz Bieliński,
KPODR w Minikowie