{"id":5913,"date":"2025-09-04T15:07:16","date_gmt":"2025-09-04T13:07:16","guid":{"rendered":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/?p=5913"},"modified":"2025-11-18T15:08:07","modified_gmt":"2025-11-18T14:08:07","slug":"warzywa-chronimy-do-konca","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/2025\/09\/04\/warzywa-chronimy-do-konca\/","title":{"rendered":"Warzywa chronimy do ko\u0144ca"},"content":{"rendered":"\n

<\/p>\n\n\n\n

Zaczyna si\u0119 wrzesie\u0144, a wi\u0119c czas intensywnych zbior\u00f3w warzyw, zw\u0142aszcza dla przetw\u00f3rstwa. My\u015bl\u0119 tutaj przede wszystkim o pomidorach gruntowych, dla kt\u00f3rych ten rok by\u0142 do\u015b\u0107 ci\u0119\u017cki, je\u017celi chodzi o wzrost i ochron\u0119. Chronimy nie tylko pomidory, ale r\u00f3wnie\u017c warzywa korzeniowe, przede wszystkim te zbierane za na\u0107. Zapowiadaj\u0105 si\u0119 du\u017ce zbiory warzyw korzeniowych, wi\u0119c my\u015bl\u0119, \u017ce r\u00f3wnie\u017c warto ochroni\u0107 te dla przetw\u00f3rstwa, bo nie wiadomo kiedy zostan\u0105 sprzedane.<\/p>\n\n\n\n

Warunki pogodowe w bie\u017c\u0105cym sezonie uprawowym daj\u0105 si\u0119 we znaki plantatorom warzyw ciep\u0142olubnych. Ch\u0142odna wiosna spowodowa\u0142a op\u00f3\u017anienie we wzro\u015bcie, co zapewne odbije si\u0119 na wysoko\u015bci plon\u00f3w. Dopiero w drugiej dekadzie sierpnia mogli\u015bmy m\u00f3wi\u0107 o sprzyjaj\u0105cych warunkach do wzrostu pomidor\u00f3w, og\u00f3rk\u00f3w i papryki. Niestety do\u015b\u0107 wysokie temperatury nios\u0105 ze sob\u0105 r\u00f3wnie\u017c ryzyko chor\u00f3b fizjologicznych, takich jak sucha zgnilizna wierzcho\u0142kowa. Do tego czasu na plantacjach pomidor\u00f3w bardzo mocno dawa\u0142y si\u0119 we znaki choroby grzybowe, a zw\u0142aszcza zaraza ziemniaka. Na Kujawach od po\u0142owy lipca pada\u0142o do\u015b\u0107 mocno, a temperatury by\u0142y raczej wiosenne ni\u017c letnie, co spowodowa\u0142o epidemiologiczne wyst\u0105pienie zarazy ziemniaka nawet na dobrze chronionych plantacjach. W takich warunkach pogodowych r\u00f3wnie\u017c epidemiologicznie rozwija si\u0119 m\u0105czniak rzekomy zar\u00f3wno na cebuli, jak i na og\u00f3rkach. Je\u017cd\u017c\u0105c po terenie wida\u0107, \u017ce wielu producent\u00f3w nie poradzi\u0142o sobie z du\u017c\u0105 presj\u0105 tych chor\u00f3b.<\/p>\n\n\n\n

Na plantacjach warzyw kapustnych przeznaczonych zar\u00f3wno na \u015bwie\u017cy rynek, jak i dla przemys\u0142u praktycznie od wiosny grasuj\u0105 szkodniki. Na pocz\u0105tku mieli\u015bmy inwazj\u0119 mszyc, nast\u0119pnie s\u0142odyszka i chowaczy, potem drugie pokolenie \u015bmietki kapu\u015bcianej, a obecnie wciornastki i m\u0105czliki. Je\u017celi chodzi o m\u0105czlika warzywnego, to przy wysokich temperaturach i suchej pogodzie czuje si\u0119 on znakomicie na kapu\u015bcie w\u0142oskiej, kalafiorze czy kapu\u015bcie brukselskiej. Na tych gatunkach s\u0105 bardzo du\u017ce ilo\u015bci owad\u00f3w doros\u0142ych sk\u0142adaj\u0105cych jaja. Co prawda owady doros\u0142e nie czyni\u0105 jakich\u015b wielkich szk\u00f3d, ale du\u017ce ilo\u015bci szkodnik\u00f3w pozostawiaj\u0105 ros\u0119 miodow\u0105, na kt\u00f3rej rozwijaj\u0105 si\u0119 grzyby sadzakowe, co znakomicie wida\u0107 na kapu\u015bcie w\u0142oskiej. Gatunek ten sprzedawany jest z li\u015bciem okrywowym. Du\u017ca ilo\u015b\u0107 czarnego nalotu na li\u015bciach powoduje, \u017ce g\u0142\u00f3wki praktycznie musz\u0105 pozosta\u0107 go\u0142e. W kapustach g\u0142owiastych ze wzgl\u0119du na op\u00f3\u017anione zbiory zb\u00f3\u017c i wysokie temperatury mo\u017cna spotka\u0107 du\u017ce ilo\u015bci wciornastk\u00f3w. Zw\u0142aszcza \u017ce w ostatnich latach promowane s\u0105 odmiany, tzw. go\u0142\u0105bkowe, czyli takie\u00a0z delikatnym li\u015bciem i kiepskim nalotem woskowym, kt\u00f3ry stanowi naturaln\u0105 ochron\u0119 przed tym szkodnikiem. Z tego wzgl\u0119du nale\u017cy zintensyfikowa\u0107 opryski insektycydowe, aby produkty by\u0142y wolne od szkodnik\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Tak wi\u0119c ani ch\u0142odna i wilgotna pogoda, ani te\u017c susza i wysokie temperatury nie sprzyjaj\u0105 produkcji warzyw. W tym sezonie jedynie dobrze maj\u0105 si\u0119 warzywa korzeniowe i ziemniaki. Wszystko do tej pory ros\u0142o szybko i bez wi\u0119kszych problem\u00f3w. Plony wi\u0119c s\u0105 do\u015b\u0107 wysokie, co spowodowa\u0142o spadki cen i problemy ze sprzeda\u017c\u0105, zw\u0142aszcza u tych producent\u00f3w, kt\u00f3rzy nie posiadaj\u0105 dobrych i pewnych rynk\u00f3w zbytu.<\/p>\n\n\n\n

Zrobi\u0142o si\u0119 ciep\u0142o i r\u00f3wnie\u017c drastycznie spad\u0142y ceny tak poszukiwanych og\u00f3rk\u00f3w na rynkach hurtowych. Taki obr\u00f3t sprawy mo\u017ce spowodowa\u0107 szybkie zako\u0144czenie zbior\u00f3w wskutek braku dostatecznej ochrony plantacji przed chorobami i szkodnikami.<\/p>\n\n\n\n

Ciekawie przedstawia si\u0119 sytuacja na plantacjach pomidor\u00f3w gruntowych. W tym roku mamy znowu zwy\u017ck\u0119 nasadze\u0144, co prawda procentowo ju\u017c niezbyt du\u017c\u0105, ale jednak. W por\u00f3wnaniu do roku ubieg\u0142ego, kiedy mieli\u015bmy 8 350 hektar\u00f3w obecnie mamy 8 604 hektary. Natomiast ze wzgl\u0119du na ch\u0142odn\u0105 wiosn\u0119 i ci\u0105g\u0142e majowe przymrozki, zw\u0142aszcza na Kujawach, plony pomidor\u00f3w zapowiadaj\u0105 si\u0119 do\u015b\u0107 niskie. Trudno jednak powiedzie\u0107 na jakim poziomie mo\u017cna si\u0119 ich spodziewa\u0107. Zadecyduje tutaj pogoda we wrze\u015bniu. Je\u017celi miesi\u0105c, w kt\u00f3rym zbierane b\u0119d\u0105 owoce b\u0119dzie ciep\u0142y i suchy, to mo\u017ce uratowa\u0107 sytuacj\u0119 i producenci cho\u0107 troch\u0119 zarobi\u0105. Natomiast je\u017celi b\u0119dzie zimno, to niestety owoce na plantacjach ze wzgl\u0119du na sp\u00f3\u017anione zawi\u0105zanie i wzrost mog\u0105 nie dojrze\u0107. Je\u015bli temperatury b\u0119d\u0105 zbyt niskie, czyli w ci\u0105gu doby b\u0119d\u0105 spada\u0107 poni\u017cej 12oC, to owoce b\u0119d\u0105 dojrzewa\u0107 bardzo wolno lub wcale. I niestety nie pomo\u017ce tutaj nawo\u017cenie dolistne potasem, stosowanie r\u00f3\u017cnych produkt\u00f3w przy\u015bpieszaj\u0105cych wybarwianie owoc\u00f3w lub nawet du\u017cych dawek etefonu. Poza problemami z dojrzewaniem dojd\u0105 problemy z jako\u015bci\u0105, czyli z wielko\u015bci\u0105 Brixu (zawarto\u015b\u0107 cukru w owocach), chorobami, takimi jak antraknoza i zaraza ziemniaka. Antraknoza przy du\u017cej wilgotno\u015bci i niskich temperaturach infekuje dojrza\u0142e ju\u017c owoce, kt\u00f3re na pierwszy rzut oka wygl\u0105daj\u0105 dobrze, ale w czasie zbioru si\u0119 rozpadaj\u0105. W takich warunkach r\u00f3wnie\u017c bardzo dobrze rozwija si\u0119 zaraza ziemniaka, co mogli\u015bmy obserwowa\u0107 w lipcu. M\u0142ode przyrosty b\u0119d\u0105 bardzo szybko atakowane przez grzyba. Nast\u0119pnie objawy b\u0119d\u0105 przenosi\u0107 si\u0119 na owoce, kt\u00f3re zbr\u0105zowiej\u0105 i nie b\u0119d\u0105 nadawa\u0142y si\u0119 do zbioru.<\/p>\n\n\n\n

Niestety wizja tego roku w produkcji warzyw gruntowych nie jest optymistyczna. Do\u015b\u0107 du\u017ce zasiewy czy te\u017c nasadzenia, zw\u0142aszcza u nowych producent\u00f3w, bez wi\u0119kszego do\u015bwiadczenia mog\u0105 spowodowa\u0107 ich k\u0142opoty w utrzymaniu p\u0142ynno\u015bci finansowej. Wszyscy liczyli na wysokie ceny w ca\u0142ym sezonie i dobry zarobek. Niestety pod koniec lata ceny za warzywa s\u0105 niskie i s\u0105 problemy ze zbytem, co powoduje, \u017ce wielu producent\u00f3w przestaje chroni\u0107 i nawadnia\u0107 swoje plantacje. Post\u0119powanie takie mo\u017ce spowodowa\u0107 spadek jako\u015bci i mimo niez\u0142ych plon\u00f3w \u2013 brak mo\u017cliwo\u015bci sprzedania ich za jak\u0105kolwiek cen\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Tekst i fot. Piotr Borczy\u0144ski, KPODR<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Sucha zgnilizna wierzcho\u0142kowa na owocach pomidor\u00f3w<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

M\u0105czliki na li\u015bciu broku\u0142a<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Objawy \u017cerowania wciornastka na kapu\u015bcie g\u0142owiastej<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

M\u0105czniak rzekomy atakuj\u0105cy cebule<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Antraknoza na owocach pomidor\u00f3w<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Grzyby sadzakowe rozwijaj\u0105ce si\u0119 na rosie miodowej pozostawionej przez m\u0105czliki<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Korzenie marchwi zaatakowane przez choroby grzybowe w przechowalni wskutek s\u0142abego zabezpieczenia na polu<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Zaczyna si\u0119 wrzesie\u0144, a wi\u0119c czas intensywnych zbior\u00f3w warzyw, zw\u0142aszcza dla przetw\u00f3rstwa. My\u015bl\u0119 tutaj przede wszystkim o pomidorach gruntowych, dla<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5914,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"colormag_page_container_layout":"no_sidebar_full_width","colormag_page_sidebar_layout":"no_sidebar","footnotes":""},"categories":[18,31],"tags":[],"class_list":["post-5913","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci","category-warzywa"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5913","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5913"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5913\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5921,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5913\/revisions\/5921"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5914"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5913"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5913"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5913"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}