{"id":5482,"date":"2024-07-19T06:55:35","date_gmt":"2024-07-19T04:55:35","guid":{"rendered":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/?p=5482"},"modified":"2024-09-24T06:57:08","modified_gmt":"2024-09-24T04:57:08","slug":"w-mleku-i-w-rozrodzie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/2024\/07\/19\/w-mleku-i-w-rozrodzie\/","title":{"rendered":"W mleku i w rozrodzie"},"content":{"rendered":"\n<p>\u017bywienie kr\u00f3w, zw\u0142aszcza o wysokiej wydajno\u015bci, wymaga kontroli r\u00f3\u017cnych wska\u017anik\u00f3w, np. zawarto\u015bci bia\u0142ka, t\u0142uszczu i mocznika w mleku. Ich ocena pozwala na oszacowanie poprawno\u015bci zbilansowania dawki pokarmowej. Nieprawid\u0142owo\u015bci prowadz\u0105 do r\u00f3\u017cnych zaburze\u0144, mi\u0119dzy innymi w sk\u0142adzie mleka, ale maj\u0105 te\u017c wp\u0142yw na rozr\u00f3d.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"425\" height=\"283\" src=\"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/image-8.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-5483\" srcset=\"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/image-8.png 425w, https:\/\/technologia.kpodr.pl\/wp-content\/uploads\/2024\/09\/image-8-300x200.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 425px) 100vw, 425px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><em>Nieprawid\u0142owe \u017cywienie kr\u00f3w mo\u017ce prowadzi\u0107 do zmian w sk\u0142adzie mleka, a tak\u017ce wp\u0142ywa\u0107 na rozr\u00f3d (Fot. M. Rz\u0105sa)<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Bia\u0142ko<\/p>\n\n\n\n<p>Mniejsze pobieranie paszy przez krowy w okresie oko\u0142oporodowym sprawia, \u017ce w ich dawkach pokarmowych stosuje si\u0119 wi\u0119ksze ilo\u015bci bia\u0142ka (18% w suchej masie i powy\u017cej). Taki stan powoduje, \u017ce w \u017cwaczu pojawia si\u0119 wi\u0119cej amoniaku, co podwy\u017csza w nim pH, stymuluj\u0105c tym samym zwi\u0119kszone przenikanie go przez \u015bciany \u017cwacza do krwi, z kt\u00f3r\u0105 w\u0119druje do w\u0105troby. Jednak ze wzgl\u0119du na jej ograniczone mo\u017cliwo\u015bci oddtruwania (2 ml amoniaku\/minut\u0119\/kg masy w\u0105troby) jego cz\u0119\u015b\u0107 kr\u0105\u017cy w krwiobiegu i dociera do r\u00f3\u017cnych narz\u0105d\u00f3w, m.in. do narz\u0105d\u00f3w rozrodczych. Ma to jednak te\u017c zwi\u0105zek z jako\u015bci\u0105 bia\u0142ka. Zbyt du\u017co bia\u0142ka ulegaj\u0105cego \u0142atwo degradacji w \u017cwaczu, przy niedoborze energii sprawia, \u017ce tworz\u0105 si\u0119 nadmierne ilo\u015bci amoniaku. Stwierdzono, \u017ce nadmiar strawnego bia\u0142ka o 300 g ponad zapotrzebowanie obni\u017ca p\u0142odno\u015b\u0107. Ju\u017c dobowe pobranie 100 g bia\u0142ka zmniejsza prawdopodobie\u0144stwo zacielenia o 2,5%.<\/p>\n\n\n\n<p>Nisk\u0105 skuteczno\u015b\u0107 inseminacji obserwowano u kr\u00f3w, u kt\u00f3rych w mleku by\u0142o ponad 16 mg mocznika&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; w 1 decylitrze, czyli 160 mg\/litr. Obni\u017cenie u nich p\u0142odno\u015bci skutkowa\u0142o wyd\u0142u\u017ceniem okresu mi\u0119dzyci\u0105\u017cowego, obni\u017ceniem poziomu progesteronu (luteiny podtrzymuj\u0105cej ci\u0105\u017c\u0119, \u017ce\u0144skiego hormonu wydzielanego przez cia\u0142ko \u017c\u00f3\u0142te) i zmniejszeniem wska\u017anika ci\u0105\u017cy o 20%. Stwierdzono, \u017ce poziom mocznika w wysoko\u015bci 149 mg\/l krwi mo\u017ce obni\u017ca\u0107 wska\u017anik zap\u0142adnialno\u015bci. Powodem jest m.in. utrudnione zagnie\u017cd\u017canie si\u0119 zarodka w macicy, gdy\u017c na skutek zwi\u0119kszonej zawarto\u015bci amoniaku w krwi, podnosi si\u0119 pH kom\u00f3rek jej b\u0142ony \u015bluzowej. Je\u017celi jednak nast\u0105pi zagnie\u017cd\u017cenie, to zarodek b\u0119dzie systematycznie podtruwany nadmiarem amoniaku i obumrze.<\/p>\n\n\n\n<p>Nadmierny rozpad bia\u0142ka sprawia, \u017ce azot mo\u017ce wchodzi\u0107 w sk\u0142ad glutaminy \u2212 aminokwasu endogennego kr\u0105\u017c\u0105cego w krwi i mog\u0105cego by\u0107 \u017ar\u00f3d\u0142em bia\u0142ka. Ulega ona rozk\u0142adowi w nerkach, a powstaj\u0105cy z niej jon amonowy jest wydalany z moczem. Wzrost jego ilo\u015bci w moczu (ale nie mocznika) w 7. dniu cyklu generuje zmian\u0119 pH macicy, a jednocze\u015bnie mo\u017ce wskazywa\u0107 na \u017cywieniowe przyczyny niep\u0142odno\u015bci. Przekarmienie zwi\u0105zkami azotowymi mo\u017ce pog\u0142\u0119bi\u0107 niedob\u00f3r energii, poniewa\u017c na wydalenie 1 g azotu w moczu potrzeba ok. 0,02\u20130,03 MJ energii, co odpowiada ok. 2\u20133 g skrobi.<\/p>\n\n\n\n<p>Energia<\/p>\n\n\n\n<p>Po porodzie wyst\u0119puje u kr\u00f3w ujemny bilans energetyczny. Zwierz\u0119ta pobieraj\u0105 niewystarczaj\u0105ce ilo\u015bci paszy, wi\u0119c organizm czerpie energi\u0119 z w\u0142asnych zapas\u00f3w, co powoduje chudni\u0119cie. Przyjmuje si\u0119, \u017ce utrata masy cia\u0142a rz\u0119du 60 kg jest normalna, a wi\u0119ksza wskazuje na zaburzenia fizjologiczne i stany chorobowe. Niedob\u00f3r energii powoduje obni\u017cenie zawarto\u015bci bia\u0142ka w mleku, a wzrost ilo\u015bci w nim mocznika, a we krwi beta-hydroksyma\u015blan\u00f3w \u2212 cia\u0142 ketonowych, czyli prekursor\u00f3w ketozy. Pogarsza si\u0119 wykorzystanie w \u017cwaczu strawnej masy organicznej ulegaj\u0105cej w nim fermentacji (SMOF), zmniejsza si\u0119 te\u017c ilo\u015b\u0107 bia\u0142ka ulegaj\u0105cego rozk\u0142adowi w tym przed\u017co\u0142\u0105dku (BUR\u017b). Zjawiska te nie tylko obni\u017caj\u0105 wydajno\u015b\u0107 mleczn\u0105, ale pogarszaj\u0105 rozrodczo\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p>Cykl owulacyjny jest \u015bci\u015ble zwi\u0105zany z poziomem energii w \u017cywieniu krowy. W dobrych warunkach pierwsza owulacja po wycieleniu powinna pojawi\u0107 si\u0119 po 12\u201315 dniach od porodu, a kolejna w 4. tygodniu, trzecia z wyra\u017anymi jej objawami po 42\u201350 dniach, cho\u0107 rosn\u0105ca wydajno\u015b\u0107 mleka op\u00f3\u017ania j\u0105.<\/p>\n\n\n\n<p>Bia\u0142ko i t\u0142uszcz w mleku<\/p>\n\n\n\n<p>Zawarto\u015b\u0107 bia\u0142ka w mleku informuje o poziomie energii dostarczonej krowie w dawce pokarmowej i o mastitis. Parametr ten jest zale\u017cny od fazy laktacji. Przy ocenie prawid\u0142owo\u015bci sk\u0142adu mleka ilo\u015b\u0107 bia\u0142ka powinna by\u0107 rozpatrywana wsp\u00f3lnie z zawarto\u015bci\u0105 t\u0142uszczu. Wska\u017anik t\u0142uszcz:bia\u0142ko informuje o mo\u017cliwo\u015bci wyst\u0105pienia chor\u00f3b metabolicznych b\u0105d\u017a zaburze\u0144 trawiennych, zw\u0142aszcza w przed\u017co\u0142\u0105dkach. Jego prawid\u0142owy zakres wynosi 1,2\u20131,5. Je\u017celi t\u0142uszczu jest w mleku na poziomie 4%, a bia\u0142ka \u2212 3,2%, to wska\u017anik wynosi 1,25 \u2013 jest prawid\u0142owy (4:3,2=1,25), w przypadku, gdy t\u0142uszczu jest 3,6%, a bia\u0142ka 3,4% \u2212 wska\u017anik wynosi 1,05, czyli wynik jest nieprawid\u0142owy (3,6:3,4=1,05). Interpretacj\u0119 wynik\u00f3w podano w tabeli 1.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Tab. 1. Interpretacja wska\u017anika t\u0142uszcz:bia\u0142ko w mleku<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-table\"><table><tbody><tr><td><strong>Wynik<\/strong><\/td><td><strong>Przyczyny i mo\u017cliwe skutki<\/strong><\/td><\/tr><tr><td><strong>&lt;=1,2<\/strong><\/td><td>Warto\u015bci mog\u0105ce wskazywa\u0107 na zbyt du\u017c\u0105 ilo\u015b\u0107 w dawce pokarmowej pasz tre\u015bciwych (skrobiowych) w stosunku do obj\u0119to\u015bciowych, nadmiar w\u0119glowodan\u00f3w niestrukturalnych, niedob\u00f3r w\u0142\u00f3kna surowego, nieodpowiedni\u0105 struktur\u0119 fizyczn\u0105 TMR, zbyt wysok\u0105 zawarto\u015b\u0107 suchej masy w TMR. Pocz\u0105tek kwasicy \u017cwacza, problemy z rozrodem i racicami.<\/td><\/tr><tr><td><strong>1,2 do 1,5<\/strong><\/td><td>Wynik prawid\u0142owy. Wskazuje na prawid\u0142ow\u0105 koncentracj\u0119 sk\u0142adnik\u00f3w pokarmowych w dawce pokarmowej o w\u0142a\u015bciwej strukturze fizycznej.<\/td><\/tr><tr><td><strong>&gt;1,5<\/strong><\/td><td>Warto\u015bci mog\u0105 wskazywa\u0107 na niedob\u00f3r energii w dawce pokarmowej, nadmiar w\u0142\u00f3kna surowego, krowy na pocz\u0105tku laktacji w zbyt dobrej kondycji (ot\u0142uszczenie). Mo\u017cliwo\u015b\u0107 pojawienia si\u0119 ketozy, przemieszczenia trawie\u0144ca, zalegania poporodowego (gor\u0105czki mlecznej). W dalszych fazach laktacji wyst\u0119powanie niedoboru energii.<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n<p>Mocznik \u2013 wa\u017cny wska\u017anik<\/p>\n\n\n\n<p>Mocznik obecny w mleku jest istotny w ocenie prawid\u0142owo\u015bci \u017cywienia kr\u00f3w dojnych. Jego zawarto\u015b\u0107 w po\u0142\u0105czeniu z informacj\u0105 o zawarto\u015bci bia\u0142ka w mleku pozwala stwierdzi\u0107 nieprawid\u0142owo\u015bci odno\u015bnie do zawarto\u015bci energii i bia\u0142ka w dawce pokarmowej. Dane orientacyjne, ich interpretacj\u0119, przyczyny i sposoby przeciwdzia\u0142ania oraz wp\u0142yw r\u00f3\u017cnych pasz na bilans bia\u0142ka i energii w \u017cwaczu podano w tabelach.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Tab. 2. Interpretacja zawarto\u015bci bia\u0142ka i mocznika w mleku<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-table\"><table><tbody><tr><td rowspan=\"2\"><strong>Mocznik<\/strong> <strong>(mg\/l)<\/strong><\/td><td colspan=\"3\"><strong>Zawarto\u015b\u0107 bia\u0142ka (%)<\/strong><\/td><\/tr><tr><td><strong>&lt;3,2<\/strong><strong><\/strong><\/td><td><strong>3,2<\/strong><strong>\u22123,6<\/strong><strong><\/strong><\/td><td><strong>&gt;3,6<\/strong><strong><\/strong><\/td><\/tr><tr><td><strong>&lt;150<\/strong><\/td><td>niedob\u00f3r bia\u0142ka, nadmiar energii<\/td><td>niedob\u00f3r bia\u0142ka i ma\u0142y nadmiar energii<\/td><td>niedob\u00f3r bia\u0142ka i energii<\/td><\/tr><tr><td><strong>150-280<\/strong><\/td><td>nadmiar energii<\/td><td>zr\u00f3wnowa\u017cona poda\u017c bia\u0142ka i energii w&nbsp;\u017cwaczu<\/td><td>niedob\u00f3r energii<\/td><\/tr><tr><td><strong>&gt;280<\/strong><\/td><td>nadmiar bia\u0142ka i energii<\/td><td>nadmiar bia\u0142ka i ma\u0142y niedob\u00f3r energii<\/td><td>nadmiar bia\u0142ka i niedob\u00f3r energii<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>Tab. 3. Interpretacja zawarto\u015bci mocznika w mleku w trakcie laktacji<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>&nbsp;i zalecenia \u017cywieniowe<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-table\"><table><tbody><tr><td><strong>Mocznik<\/strong><\/td><td colspan=\"4\"><strong>Dni laktacji<\/strong><\/td><\/tr><tr><td><strong>(mg\/l)<\/strong><\/td><td><strong>1<\/strong><strong>\u221240<\/strong><\/td><td><strong>41<\/strong><strong>\u2212150<\/strong><\/td><td><strong>151<\/strong><strong>\u2212250<\/strong><\/td><td><strong>&gt;250<\/strong><\/td><\/tr><tr><td><strong>&lt;150<\/strong><\/td><td colspan=\"3\">Niedob\u00f3r BUR\u017b, nadmiar energii Zwi\u0119kszy\u0107 udzia\u0142 pasz bia\u0142kowych: kiszonki z traw, kiszonki z lucerny, nasion ro\u015blin str\u0105czkowych, \u015brut poekstrakcyjnych, wywaru. Zmniejszy\u0107 udzia\u0142 pasz energetycznych: kiszonki z&nbsp;kukurydzy, kiszonki z wys\u0142odk\u00f3w buraczanych, \u015brut zbo\u017cowych, wys\u0142odk\u00f3w buraczanych suchych.<\/td><td>Zr\u00f3wnowa\u017cona poda\u017c bia\u0142ka &nbsp;i energii w&nbsp;\u017cwaczu<\/td><\/tr><tr><td><strong>150-220<\/strong><\/td><td>Zr\u00f3wnowa\u017cona poda\u017c bia\u0142ka &nbsp;i energii w&nbsp;\u017cwaczu<\/td><td><\/td><td>Zr\u00f3wnowa\u017cona poda\u017c bia\u0142ka &nbsp;i energii w&nbsp;\u017cwaczu<\/td><td>Nadmiar BUR\u017b, niedob\u00f3r energii<\/td><\/tr><tr><td><strong>220-270<\/strong><\/td><td><\/td><td>Zr\u00f3wnowa\u017cona poda\u017c bia\u0142ka i energii w&nbsp;\u017cwaczu<\/td><td colspan=\"2\">Zwi\u0119kszy\u0107 udzia\u0142 pasz energetycznych: kiszonki z&nbsp;kukurydzy, kiszonki z wys\u0142odk\u00f3w buraczanych, \u015brut zbo\u017cowych, wys\u0142odk\u00f3w buraczanych suchych.<\/td><\/tr><tr><td><strong>&gt;270<\/strong><\/td><td colspan=\"4\">Zmniejszy\u0107 udzia\u0142 pasz bia\u0142kowych: kiszonki z traw, kiszonki z lucerny, nasion ro\u015blin str\u0105czkowych, \u015brut poekstrakcyjnych, wywaru.<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>Tab. 4. Ocena \u015bredniej zawarto\u015bci mocznika w mleku kr\u00f3w w zale\u017cno\u015bci od dnia laktacji<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-table\"><table><tbody><tr><td rowspan=\"3\"><strong>Ocena<\/strong><\/td><td colspan=\"4\"><strong>Dzie\u0144 laktacji<\/strong><\/td><\/tr><tr><td><strong>&lt;30<\/strong><\/td><td><strong>31<\/strong><strong>\u2212<\/strong><strong>60<\/strong><\/td><td><strong>61<\/strong><strong>\u2212<\/strong><strong>200<\/strong><\/td><td><strong>&gt;200<\/strong><\/td><\/tr><tr><td colspan=\"4\"><strong>Mocznik (mg\/l)<\/strong><\/td><\/tr><tr><td><strong>niepokoj\u0105ca<\/strong><strong><\/strong><\/td><td>&lt;160<\/td><td>&lt;160<\/td><td>&lt;160<\/td><td>&lt;160<\/td><\/tr><tr><td><strong>akceptowalna<\/strong><strong><\/strong><\/td><td>161\u2212200<\/td><td>161\u2212220<\/td><td>161\u2212200<\/td><td>161\u2212180<\/td><\/tr><tr><td><strong>dobra<\/strong><strong><\/strong><\/td><td>201\u2212240<\/td><td>221\u2212280<\/td><td>201\u2212260<\/td><td>181\u2212240<\/td><\/tr><tr><td><strong>niepokoj\u0105ca<\/strong><strong><\/strong><\/td><td>&lt;240<\/td><td>&lt;280<\/td><td>&lt;260<\/td><td>&lt;240<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>Tab. 5. Interpretacja zawarto\u015bci bia\u0142ka i mocznika w mleku oraz mo\u017cliwe schorzenia<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-table\"><table><tbody><tr><td><strong>Bia\u0142ko (%)<\/strong><\/td><td><strong>Mocznik (mg\/l)<\/strong><\/td><td><strong>Interpretacja wyniku i mo\u017cliwe schorzenia<\/strong><\/td><\/tr><tr><td><strong>&nbsp;<\/strong><\/td><td><strong>&lt;150<\/strong><strong><\/strong><\/td><td>niedob\u00f3r bia\u0142ka i energii &nbsp; nadmierne obci\u0105\u017cenie w\u0105troby, ketoza podkliniczna, zaburzenia p\u0142odno\u015bci (ciche ruje, braki lub op\u00f3\u017anienia owulacji, anomalie jajnik\u00f3w, spadek wydajno\u015bci mlecznej<\/td><\/tr><tr><td><strong>&lt;3,2<\/strong><\/td><td><strong>150\u2212180<\/strong><strong><\/strong><\/td><td>niedob\u00f3r energii &nbsp; obci\u0105\u017cenie w\u0105troby, zaburzenia p\u0142odno\u015bci<\/td><\/tr><tr><td><strong>&nbsp;<\/strong><\/td><td><strong>&gt;280<\/strong><strong><\/strong><\/td><td>nadmiar bia\u0142ka i niedob\u00f3r energii &nbsp; silne obci\u0105\u017cenie w\u0105troby, zapalenie dr\u00f3g rodnych, zalegania, nieregularne ruje, problemy z racicami<\/td><\/tr><tr><td><strong>&nbsp;<\/strong><\/td><td><strong>&lt;150<\/strong><strong><\/strong><\/td><td>niedob\u00f3r bia\u0142ka i ma\u0142y nadmiar energii &nbsp; zaburzenia p\u0142odno\u015bci, dysfunkcje jajnik\u00f3w<\/td><\/tr><tr><td><strong>3,2-3,6<\/strong><\/td><td><strong>150\u2212180<\/strong><strong><\/strong><\/td><td>zr\u00f3wnowa\u017cona poda\u017c bia\u0142ka i energii w \u017cwaczu &nbsp; brak b\u0142\u0119d\u00f3w \u017cywieniowych<\/td><\/tr><tr><td><strong>&nbsp;<\/strong><\/td><td><strong>&gt;280<\/strong><strong><\/strong><\/td><td>nadmiar bia\u0142ka i ma\u0142y niedob\u00f3r energii &nbsp; obci\u0105\u017cenie w\u0105troby, anomalie jajnik\u00f3w (cysty, cia\u0142a \u017c\u00f3\u0142te przetrwalnikowe)<\/td><\/tr><tr><td><strong>&nbsp;<\/strong><\/td><td><strong>&lt;150<\/strong><strong><\/strong><\/td><td>niedob\u00f3r bia\u0142ka i nadmiar energii &nbsp; \u0142atwo\u015b\u0107 zatuczania, ci\u0119\u017ckie porody, zatwardzenia, spadek wydajno\u015bci mlecznej<\/td><\/tr><tr><td><strong>&gt;3,6<\/strong><\/td><td><strong>150\u2212180<\/strong><strong><\/strong><\/td><td>nadmiar energii &nbsp; zaburzenia rozrodu, ketoza<\/td><\/tr><tr><td><strong>&nbsp;<\/strong><\/td><td><strong>&gt;280<\/strong><strong><\/strong><\/td><td>nadmiar bia\u0142ka i energii &nbsp; ketoza subkliniczna, zaburzenia w\u0105troby, cz\u0119sta, dora\u017ana utrata apetytu, po porodzie cz\u0119ste op\u00f3\u017anienie inwolucji macicy, zapalenia dr\u00f3g rodnych i wymion, zaburzenia jajnik\u00f3w<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>Rab. 6. Wp\u0142yw r\u00f3\u017cnych pasz na bilans bia\u0142ka i energii w \u017cwaczu<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-table\"><table><tbody><tr><td>Pasza<\/td><td>Bia\u0142ko<\/td><td>Energia<\/td><\/tr><tr><td>Kiszonka z kukurydzy<\/td><td>\u00b1<\/td><td>+<\/td><\/tr><tr><td>Sianokiszonka z traw<\/td><td>+<\/td><td>+<\/td><\/tr><tr><td>Kiszonka z lucerny<\/td><td>++<\/td><td>+<\/td><\/tr><tr><td>M\u0142\u00f3to browarniane<\/td><td>++<\/td><td>+<\/td><\/tr><tr><td>GPS zbo\u017cowe<\/td><td>\u00b1<\/td><td>+<\/td><\/tr><tr><td>GPS z mieszanek zbo\u017cowo-str\u0105czkowych<\/td><td>\u00b1<\/td><td>+<\/td><\/tr><tr><td>Siano z traw<\/td><td>\u00b1<\/td><td>+<\/td><\/tr><tr><td>Siano z motylkowatych<\/td><td>+<\/td><td>+<\/td><\/tr><tr><td>S\u0142oma<\/td><td>&#8211;<\/td><td>\u00b1<\/td><\/tr><tr><td>Zielonka \u0142\u0105kowa<\/td><td>+<\/td><td>+<\/td><\/tr><tr><td>Zielonka pastwiskowa (wczesna)<\/td><td>+++<\/td><td>+<\/td><\/tr><tr><td>Zielonka pastwiskowa (p\u00f3\u017ana)<\/td><td>+<\/td><td>+<\/td><\/tr><tr><td>Wys\u0142odki buraczane<\/td><td>\u00b1<\/td><td>+<\/td><\/tr><tr><td>Ziarno zb\u00f3\u017c<\/td><td>\u00b1<\/td><td>+<\/td><\/tr><tr><td>Gliceryna<\/td><td>&#8211;<\/td><td>++<\/td><\/tr><tr><td>Melasa<\/td><td>&#8211;<\/td><td>+<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n<p>&#8211; brak wp\u0142ywu; \u00b1 neutralne; + lekki wp\u0142yw; ++ du\u017cy wp\u0142yw; +++ znacz\u0105cy wp\u0142yw<\/p>\n\n\n\n<p>GPS \u2013 kiszonka z ca\u0142ych ro\u015blin<\/p>\n\n\n\n<p>***<\/p>\n\n\n\n<p>Monitorowanie wska\u017anik\u00f3w mleka jest niezb\u0119dne w jego produkcji. Umo\u017cliwia nie tylko skorygowanie dawki pokarmowej, ale te\u017c zapobiegni\u0119cie w por\u0119 nadchodz\u0105cym problemom zdrowotnym (np. ketozie) lub wyst\u0105pieniu niep\u0142odno\u015bci oraz chor\u00f3b racic. Zawarto\u015b\u0107 mocznika w mleku mo\u017cna oceni\u0107 samemu za pomoc\u0105 dost\u0119pnych na rynku test\u00f3w paskowych. Oczywi\u015bcie kontrola wymienionych wska\u017anik\u00f3w nie wyczerpuje problematyki zwi\u0105zanej z produkcj\u0105 mleka i rozrodem kr\u00f3w, gdy\u017c nale\u017cy uwzgl\u0119dni\u0107 jeszcze wiele innych czynnik\u00f3w, cho\u0107by poziom \u017cywienia mineralnego.<\/p>\n\n\n\n<p>dr hab. Piotr Dorszewski, KPODR<\/p>\n\n\n\n<p>Opracowano na podstawie:<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 Biro D., 2006. \u017bywienie kr\u00f3w dojnych podczas laktacji. W: \u017bywienie byd\u0142a. Red. J. Miko\u0142ajczak. Wyd. Uczelnianie ATR, Bydgoszcz,<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 Miko\u0142ajczak J., Ja\u015bkowski J., 2006. \u017bywienie a rozr\u00f3d byd\u0142a. W: \u017bywienie byd\u0142a. Red. J. Miko\u0142ajczak. Wyd. Uczelnianie ATR, Bydgoszcz,<\/p>\n\n\n\n<p>\u2013 [https:\/\/pfhb.pl\/zwiazki-hodowcow\/regionalny-zwiazek-producentow-mleka-i-hodowcow-bydla-na-podlasiu?tx_news_pi1%5Baction%5D=detail&amp;tx_news_pi1%5Bcontroller%5D=News&amp;tx_news_pi1%5Bnews%5D=1878&amp;cHash=014ed61ebea832a56329a817b3b3650a].<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u017bywienie kr\u00f3w, zw\u0142aszcza o wysokiej wydajno\u015bci, wymaga kontroli r\u00f3\u017cnych wska\u017anik\u00f3w, np. zawarto\u015bci bia\u0142ka, t\u0142uszczu i mocznika w mleku. Ich ocena<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5483,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"colormag_page_container_layout":"no_sidebar_full_width","colormag_page_sidebar_layout":"no_sidebar","footnotes":""},"categories":[18,24],"tags":[],"class_list":["post-5482","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci","category-bydlo-mleczne"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5482","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5482"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5482\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5484,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5482\/revisions\/5484"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5483"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5482"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5482"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5482"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}