Obserwowany w ostatnich latach wzrost powierzchni uprawy kukurydzy na ziarno sprawia, \u017ce pozostawiane resztki ro\u015blinne staj\u0105 si\u0119 znacz\u0105cym \u017ar\u00f3d\u0142em wzbogacania gleby w substancj\u0119 organiczn\u0105 w wielu gospodarstwach.<\/p>\n\n\n\n
Jeszcze do niedawna najwa\u017cniejszym \u017ar\u00f3d\u0142em pr\u00f3chnicy w glebie by\u0142 obornik, stosowany co 4 lata w dawce 30\u201340 t\/ha. Obecnie wi\u0119kszo\u015b\u0107 gospodarstw wielkoobszarowych, specjalizuj\u0105cych si\u0119 wy\u0142\u0105cznie w produkcji ro\u015blinnej, musi szuka\u0107 innych mo\u017cliwo\u015bci dostarczenia do gleby materii organicznej. St\u0105d te\u017c s\u0142oma pozostaj\u0105ca na polu po zbiorze ro\u015blin ma coraz wi\u0119ksze znaczenie od\u017cywcze i pr\u00f3chnicotw\u00f3rcze.<\/p>\n\n\n\n
Na podstawie ilo\u015bci i rodzaju pozostawionych resztek po\u017cniwnych oraz stosowanych nawoz\u00f3w organicznych mo\u017cna oszacowa\u0107 wp\u0142yw ro\u015bliny uprawnej na reprodukcj\u0119 pr\u00f3chnicy w glebie, czyli ilo\u015b\u0107 substancji organicznej, o jak\u0105 gleba zostanie wzbogacona (+) lub zubo\u017cona (\u2013) w wyniku jednorocznej uprawy danej ro\u015bliny.<\/p>\n\n\n\n
Zbo\u017ca, w tym kukurydza, nale\u017c\u0105 do ro\u015blin o ujemnym wsp\u00f3\u0142czynniku reprodukcji substancji organicznej. W zwi\u0105zku z tym prawid\u0142owe zagospodarowanie resztek po\u017cniwnych jest jedn\u0105 z mo\u017cliwo\u015bci zminimalizowania degradacji gleby, poprzez zwi\u0119kszenie jej pojemno\u015bci wodnej i \u017cyzno\u015bci, u\u0142atwienie nagrzewania si\u0119 i popraw\u0119 w\u0142a\u015bciwo\u015bci buforowych, a tak\u017ce tworzenie struktury gruze\u0142kowatej i stymulacj\u0119 rozwoju fauny glebowej.<\/p>\n\n\n\n
Aby biomasa ro\u015blinna zosta\u0142a w wyniku procesu humifikacji przekszta\u0142cona w pr\u00f3chnic\u0119 i nie wp\u0142ywa\u0142a negatywnie na ro\u015bliny nast\u0119pcze, s\u0142om\u0119 kukurydzian\u0105 podczas zbioru trzeba dok\u0142adnie rozdrobni\u0107 na odcinki d\u0142ugo\u015bci oko\u0142o 10 cm i r\u00f3wnomiernie rozprowadzi\u0107. Nast\u0119pnie nale\u017cy wymiesza\u0107 j\u0105 z wierzchniow\u0105 warstw\u0105 gleby za pomoc\u0105 brony talerzowej, kultywatora o sztywnych z\u0119bach, agregatu podorywkowego lub spulchniacza obrotowego, a po 2\u20133 tygodniach (w zale\u017cno\u015bci od przebiegu pogody, temperatur, opad\u00f3w itp.) przyora\u0107.<\/p>\n\n\n\n
Prawid\u0142owe zagospodarowanie s\u0142omy kukurydzianej jako nawozu organicznego wymaga dok\u0142adnego przykrycia jej gleb\u0105. Procesy rozk\u0142adu przebiegaj\u0105 najkorzystniej, gdy s\u0142oma przyorana jest p\u0142ytko \u2013 na g\u0142\u0119boko\u015b\u0107 oko\u0142o 10 cm. Jest to szczeg\u00f3lnie wa\u017cne na glebach ci\u0119\u017ckich i wilgotnych, gdzie z powodu nadmiaru wody i niedoboru tlenu mo\u017ce doj\u015b\u0107 do butwienia zbyt g\u0142\u0119boko wprowadzonych resztek po\u017cniwnych.<\/p>\n\n\n\n
Warto pami\u0119ta\u0107, \u017ce niestarannie rozdrobniona i nieprawid\u0142owo przyorana s\u0142oma kukurydziana zanieczyszcza pole i utrudnia upraw\u0119 gleby pod ro\u015bliny nast\u0119pcze, szczeg\u00f3lnie w przypadku zasiew\u00f3w zb\u00f3\u017c ozimych. Nadmierne skupiska biomasy mog\u0105 by\u0107 przyczyn\u0105 miejscowego wysychania gleby, powoduj\u0105c zaburzenia kie\u0142kowania nasion i pocz\u0105tkowego rozwoju siewek.<\/p>\n\n\n\n
Z ton\u0105 suchej masy resztek po\u017cniwnych kukurydzy do gleby trafia oko\u0142o: 12 kg azotu, 4,7 kg fosforu, 22,5 kg wapnia i 4,7 kg magnezu. Przyoruj\u0105c 6 t\/ha suchej masy s\u0142omy kukurydzianej, wprowadza si\u0119 do gleby r\u00f3wnowarto\u015b\u0107 30 ton obornika. Wykorzystanie tych sk\u0142adnik\u00f3w w pierwszym roku po przyoraniu wynosi dla azotu 30%, a dla fosforu, potasu i magnezu 100%.<\/p>\n\n\n\n
O tempie rozk\u0142adu biomasy i przyswajalno\u015bci sk\u0142adnik\u00f3w, opr\u00f3cz stopnia rozdrobnienia, decyduje tak\u017ce stosunek w\u0119gla do azotu (C:N), kt\u00f3ry zw\u0142aszcza w s\u0142omie jest bardzo szeroki (s\u0142oma kukurydziana \u2013 40:1, s\u0142oma pszenna \u2013 80:1, pr\u00f3chnica glebowa \u2013 10:1, obornik \u2013 15:1). Wprowadzenie do gleby masy organicznej ubogiej w azot powoduje okresowe unieruchomienie tego sk\u0142adnika przez rozmna\u017caj\u0105ce si\u0119 intensywnie drobnoustroje, co mo\u017ce doprowadzi\u0107 do \u201ewyg\u0142odzenia\u201d m\u0142odych ro\u015blin uprawianych nast\u0119pczo. Dotyczy to szczeg\u00f3lnie zb\u00f3\u017c ozimych i objawia si\u0119 przerzedzeniem plantacji, wzrostem zachwaszczenia i obni\u017ceniem plonu.<\/p>\n\n\n\n
Aby tego unikn\u0105\u0107, nale\u017cy zastosowa\u0107 wraz ze s\u0142om\u0105 naw\u00f3z azotowy (mocznik, gnoj\u00f3wk\u0119, gnojowic\u0119, RSM), w ilo\u015bci 7\u201310 kg N na ton\u0119 przyorywanej masy organicznej. Dodatek azotu do s\u0142omy mo\u017cna zmniejszy\u0107 na stanowiskach obficie nawo\u017conych tym sk\u0142adnikiem, konieczny jest jednak w sytuacji, gdy ro\u015blin\u0105 nast\u0119pcz\u0105 b\u0119d\u0105 ro\u015bliny ozime oraz na glebach lekkich. Je\u017celi stanowisko przeznaczone jest dla ro\u015blin jarych, podanie azotu nie jest konieczne, ale wiosn\u0105 nale\u017cy zwi\u0119kszy\u0107 nawo\u017cenie azotowe.<\/p>\n\n\n\n
W wielu przypadkach, zw\u0142aszcza w gospodarstwach wielkoobszarowych, stosuje si\u0119 bezpo\u015brednio po zbiorze ziarna kukurydzy ork\u0119 siewn\u0105, z pomini\u0119ciem wymieszania resztek po\u017cniwnych z gleb\u0105 i nawo\u017cenia azotem. Najcz\u0119\u015bciej wynika to z braku czasu lub niedostatecznej wiedzy producent\u00f3w. A przecie\u017c za prawid\u0142owym zagospodarowaniem materii organicznej przemawiaj\u0105 wzgl\u0119dy zar\u00f3wno agrotechniczne, jak i ekonomiczne.<\/p>\n\n\n\n
Mariola G\u00f3recka,
KPODR Minikowo<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Obserwowany w ostatnich latach wzrost powierzchni uprawy kukurydzy na ziarno sprawia, \u017ce pozostawiane resztki ro\u015blinne staj\u0105 si\u0119 znacz\u0105cym \u017ar\u00f3d\u0142em wzbogacania<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1402,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"colormag_page_container_layout":"default_layout","colormag_page_sidebar_layout":"default_layout","footnotes":""},"categories":[35],"tags":[],"class_list":["post-1401","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-inne-rosliny"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1401","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1401"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1401\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1403,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1401\/revisions\/1403"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1402"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1401"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1401"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1401"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}