{"id":1285,"date":"2020-05-08T14:03:06","date_gmt":"2020-05-08T12:03:06","guid":{"rendered":"http:\/\/test2.kpodr.pl\/?p=1285"},"modified":"2020-05-12T13:24:37","modified_gmt":"2020-05-12T11:24:37","slug":"nawozenie-lak-i-pastwisk","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/2020\/05\/08\/nawozenie-lak-i-pastwisk\/","title":{"rendered":"Nawo\u017cenie \u0142\u0105k i pastwisk"},"content":{"rendered":"\n

Na sk\u0142ad botaniczny runi i jej trwa\u0142o\u015b\u0107 oraz produktywno\u015b\u0107 i warto\u015b\u0107 pokarmow\u0105 masy ro\u015blinnej wp\u0142ywa nawo\u017cenie. Warto przypomnie\u0107, \u017ce dostarczanie sk\u0142adnik\u00f3w pokarmowych na trwa\u0142e u\u017cytki zielone (TUZ) jest tak samo wa\u017cne, jak nawo\u017cenie rzepaku, zb\u00f3\u017c czy kukurydzy.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

W raz ze zwi\u0119kszeniem intensywno\u015bci u\u017cytkowania zwi\u0119ksza si\u0119 zapotrzebowanie na sk\u0142adniki mineralne. Warto zaznaczy\u0107 r\u00f3\u017cnice mi\u0119dzy \u0142\u0105kami a pastwiskami w zapotrzebowaniu na te sk\u0142adniki. Z \u0142\u0105k sk\u0142adniki zabierane s\u0105 bezpowrotnie wraz z mas\u0105 ro\u015blinn\u0105. Na pastwiskach natomiast, gdzie zwierz\u0119ta karmione s\u0105 cz\u0119sto nieprzerwanie, wi\u0119kszo\u015b\u0107 sk\u0142adnik\u00f3w pochodz\u0105cych z odchod\u00f3w zwierz\u0105t migruje do gleby i cz\u0119\u015bciowo j\u0105 zasila. Aby uzyskiwa\u0107 dobre plony trzeba pobrane przez ro\u015bliny sk\u0142adniki odda\u0107 glebie. Wyst\u0119puj\u0105 te\u017c straty sk\u0142adnik\u00f3w spowodowane wyp\u0142ukiwaniem, tworzeniem zwi\u0105zk\u00f3w niedost\u0119pnych dla ro\u015blin lub ulatnianiem. Bior\u0105c to wszystko pod uwag\u0119 dawki nawoz\u00f3w powinny by\u0107 zwi\u0119kszone (azotu o 20\u201330%, potasu 30%, a fosforu niekiedy o 100%. Przy plonach 20, 30 lub 40 t ilo\u015b\u0107 pobranych sk\u0142adnik\u00f3w jest ju\u017c bardzo du\u017ca.<\/p>\n\n\n\n

Ilo\u015b\u0107 sk\u0142adnik\u00f3w pokarmowych zabieranych z plonem (plon 10 t zielonki)<\/p>\n\n\n\n

N \u2013 50 kg<\/td>Mg \u2013 7 kg                           <\/td>Mn \u2013 200 g<\/td><\/tr>
P \u2013 14 kg<\/td> S \u2013 10 kg                   <\/td>Mo \u20131,5 g <\/td><\/tr>
K \u2013 60 kg<\/td>B \u2013 15\u201320 g     <\/td>Zn \u2013 100 g<\/td><\/tr>
Ca \u2013 20 kg<\/td>Cu \u2013 15 g                            <\/td>Fe \u2013 500 g<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n

Rolnik poprzez odpowiednie nawo\u017cenie ma wp\u0142yw na jako\u015b\u0107 oraz ilo\u015b\u0107 wyprodukowanej w gospodarstwie paszy. Warto przy nawo\u017ceniu TUZ przypomnie\u0107 podstawowe zasady, na kt\u00f3re nale\u017cy zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119.<\/p>\n\n\n\n

Uregulowanie pH<\/p>\n\n\n\n

Uregulowane pH umo\u017cliwi pobranie sk\u0142adnik\u00f3w pokarmowych.<\/p>\n\n\n\n

Gleba<\/td>minimalne pH<\/td>pH przy du\u017cym udziale motylkowych<\/td><\/tr>
gleby mineralne<\/td>5,0<\/td>6,0<\/td><\/tr>
gleby organiczne<\/td>4,5<\/td>5,3<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n

Minimalne pH na TUZ wynosi 5,0 na glebach mineralnych lub 4,5 na organicznych. Wy\u017csza kwasowo\u015b\u0107 konieczna jest w przypadku du\u017cego udzia\u0142u motylkowych \u2013 w\u00f3wczas na glebach mineralnych wynosi 6,0, a na organicznych 5,3. Odpowiedni odczyn pozwala na pobranie sk\u0142adnik\u00f3w pokarmowych, kt\u00f3re dostarczamy lub znajduj\u0105 si\u0119 w glebie. Warto przypomnie\u0107 o lepszym pobraniu fosforu. Przy niskim pH nawo\u017cenie wapnem  mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 potrzebne jako nawo\u017cenie pog\u0142\u00f3wne. Wapno tlenkowe dzia\u0142a zbyt energicznie i mo\u017ce uszkadza\u0107 ru\u0144. Na kwa\u015bnych \u0142\u0105kach lepiej zastosowa\u0107 wapno cz\u0119\u015bciej w mniejszych dawkach ni\u017c jednorazowo w wi\u0119kszych ilo\u015bciach. Wskazany jest w\u0119glan wapnia lub wapno defekacyjne. Dawki na TUZ powinny wynosi\u0107 0,5\u20133 t CaO\/ha na glebach mineralnych oraz na glebach organicznych 1\u20132,5 t CaO\/ha. Wapno stosujemy tylko jesieni\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Nawo\u017cenie mineralne<\/p>\n\n\n\n

Nawo\u017cenie mineralne spe\u0142nia okre\u015blone funkcje w okresie wegetacji.<\/p>\n\n\n\n

wiosn\u0105 (przed rozpocz\u0119ciem wegetacji)<\/td>wprowadzenie P i K r\u00f3wnowa\u017cy gospodark\u0119 w kom\u00f3rkach ro\u015blinnych, dodatek N przyspiesza wzrost i rozw\u00f3j ro\u015blin<\/td><\/tr>
latem<\/td>stosowanie N po II i III pokosie oraz po wypasach przyspiesza odrastanie ro\u015blin, dawka K po I pokosie oraz II wypasie przeciwdzia\u00b3a sezonowemu obni\u017ceniu plonu<\/td><\/tr>
jesieni\u0105 (na prze\u0142omie wrze\u015bnia i pa\u017adziernika)<\/td>zastosowanie P i K umo\u017cliwi odpowiedni przyrost masy, zgromadzenie substancji zapasowych zapewniaj\u0105cych dobre przezimowanie oraz powoduje tworzenie wi\u0119kszej liczby p\u0119d\u00f3w na wiosn\u0119<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n

Nawo\u017cenie azotowe<\/p>\n\n\n\n

Azot na \u0142\u0105kach dzielimy na tyle cz\u0119\u015bci, ile zbieramy pokos\u00f3w. W przypadku \u0142\u0105ki u\u017cytkowanej tr\u00f3jko\u015bnie dawk\u0119 azotu dzielimy na trzy porcje i wysiewamy wczesn\u0105 wiosn\u0105 oraz po zbiorach I i II pokosu.<\/p>\n\n\n\n

Przyk\u0142adowe propozycje przy zbiorze trzech pokos\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

Pierwsza dawka<\/td>Druga dawka<\/td>Trzecia dawka<\/td><\/tr>
na pocz\u0105tku wiosny<\/td>po I pokosie<\/td>po II pokosie<\/td><\/tr>
ok. 50% ca\u0142ej dawki<\/td>ok. 30% ca\u0142ej dawki<\/td>ok. 20% ca\u0142ej dawki<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n

Form\u0119 nawozu azotowego musimy dostosowa\u0107 do odczynu gleby. Gdy pH >6,5 lepiej nawozi\u0107 azotem amonowym. Ta forma jest dobrze zatrzymywana w glebie i wolniej pobierana przez trawy. Przy stosunkowo niskim pH lepiej wysiewa\u0107 nawozy saletrzane (saletra amonowa, saletrzak). Przy trzech pokosach wczesn\u0105 wiosn\u0105 korzystniej jest zastosowa\u0107 saletr\u0119 amonow\u0105, a pod II i III pokos wolniej dzia\u0142aj\u0105cy mocznik. Ograniczy si\u0119 w ten spos\u00f3b azotany w runi. Pastwiska nawozimy pierwsz\u0105 dawk\u0105 60 kg N\/ha w postaci saletry amonowej, a po pierwszym wypasie stosujemy 40\u201350 kg N\/ha w postaci mocznika. Po nast\u0119pnych wypasach, po wykoszeniu niedojad\u00f3w, stosujemy 30 kg N\/ha saletry amonowej lub mocznika. Nie zasila si\u0119 azotem ostatniego wypasu.<\/p>\n\n\n\n

Nawo\u017cenie fosforem<\/p>\n\n\n\n

Na \u0142\u0105kach stosujemy co roku wiosn\u0105 od \u00bd do \u00be, a jesieni\u0105 od \u00bc do \u00bd ca\u0142orocznej dawki fosforu. Na glebach organicznych i mineralnych ubogich w fosfor zaleca si\u0119 60\u2013100 kg P2O5\/ha. Na glebach o \u015bredniej i du\u017cej zasobno\u015bci w P nale\u017cy zastosowa\u0107 40\u201380 kg P2O5\/ha. Mo\u017cna te\u017c wysiewa\u0107 fosfor jednorazowo wiosn\u0105 lub jesieni\u0105 raz na 2\u20133 lata. Fosfor jest s\u0142abo rozpuszczalny i nie ulega wyp\u0142ukiwaniu z gleby. St\u0105d jego dzia\u0142anie jest d\u0142u\u017csze.<\/p>\n\n\n\n

Nawo\u017cenie potasem<\/p>\n\n\n\n

Podobnie jak w przypadku nawo\u017cenia azotem, r\u00f3wnie\u017c potas dzielimy na tyle dawek, ile jest pokos\u00f3w. Po\u0142owa rocznej dawki powinna zosta\u0107 zastosowana na pocz\u0105tku wiosny, reszt\u0119 stosujemy po ka\u017cdym pokosie w r\u00f3wnych dawkach. Zalecana dawka na \u0142\u0105kach trzyko\u015bnych ubogich w potas wynosi 120\u2013180 kg K2O\/ha.<\/p>\n\n\n\n

Nawo\u017cenie magnezem i sodem<\/p>\n\n\n\n

Na glebach organicznych stosowa\u0107 nawo\u017cenie w rocznej dawce 100\u2013150 kg MgO\/ha co 2\u20133 lata, a na mineralnych 50\u2013100 kg MgO\/ha. Najlepiej zastosowa\u0107 siarczan magnezu.<\/p>\n\n\n\n

S\u00f3d r\u00f3wnie\u017c stosujemy co 2\u20133 lata w ilo\u015bci 0,5\u20131,0 t\/ha w postaci karnalitu (s\u00f3l k\u0142odawska).<\/p>\n\n\n\n

Warto przypomnie\u0107 te\u017c o nawo\u017ceniu mieszanek traw z bobowatymi drobnonasiennymi. Gdy w gospodarstwie \u017cywienie oparte jest na kiszonce z kukurydzy dostarczaj\u0105cej energii, w\u00f3wczas mieszanki traw z bobowatymi drobnonasiennymi powinny dostarcza\u0107 du\u017c\u0105 ilo\u015b\u0107 bia\u0142ka. Cz\u0119sto s\u0142yszy si\u0119 od rolnik\u00f3w o ,,gini\u0119ciu\u201d bobowatych drobnonasiennych. Musimy przyj\u0105\u0107 zasad\u0119, \u017ce mieszanka traw z bobowatymi drobnonasiennymi jest to zbiorowisko ro\u015blin o r\u00f3\u017cnych potrzebach pokarmowych. Trawy wymagaj\u0105 du\u017cego nawo\u017cenia N, bobowate mog\u0105 si\u0119 obej\u015b\u0107 bez niego. Wy\u017csze jest zapotrzebowanie na wap\u0144 takiej mieszanki. To o wapnie rolnicy cz\u0119sto zapominaj\u0105, co powoduje wypadanie bobowatych.<\/p>\n\n\n\n

Nawo\u017cenie organiczne<\/p>\n\n\n\n

Obornik wp\u0142ywa korzystnie na ru\u0144. Na \u0142\u0105kach nale\u017cy go stosowa\u0107 jesieni\u0105, aby dobrze si\u0119 roz\u0142o\u017cy\u0142, a na wiosn\u0119 resztki nale\u017cy wygrabia\u0107. Optymalne dawki obornika to 30\u201334 t\/ha, kt\u00f3ra powinna by\u0107 stosowana raz na 3\u20134 lata.<\/p>\n\n\n\n

Gnoj\u00f3wk\u0119 najkorzystniej stosowa\u0107 wczesn\u0105 wiosn\u0105 lub na jesieni (X, XI). Dawka roczna gnoj\u00f3wki wynosi 10\u201320 m3\/ha. Podczas wegetacji jednorazowa dawka nie powinna by\u0107 wi\u0119ksza ni\u017c 15 m3\/ha, a gnoj\u00f3wk\u0119 nale\u017cy rozcie\u0144czy\u0107 w stosunku 1:1. Latem taki naw\u00f3z mo\u017cna stosowa\u0107 2 tygodnie po I lub II pokosie.<\/p>\n\n\n\n

Gnojowic\u0119 na TUZ \u2013 ko\u015bne nale\u017cy wylewa\u0107\u00a0 do 45 m3\/ha na rok.<\/p>\n\n\n\n

Na koniec warto przypomnie\u0107 terminy stosowania nawoz\u00f3w organicznych.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

\u0179r\u00f3d\u0142o: Piotr Doma\u0144ski \u201eNawo\u017cenie \u0142\u0105k i pastwisk\u201d<\/p>\n\n\n\n

Marian Nowakowski
Kujawsko-Pomorski O\u015brodek Doradztwa Rolniczego\u00a0<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Na sk\u0142ad botaniczny runi i jej trwa\u0142o\u015b\u0107 oraz produktywno\u015b\u0107 i warto\u015b\u0107 pokarmow\u0105 masy ro\u015blinnej wp\u0142ywa nawo\u017cenie. Warto przypomnie\u0107, \u017ce dostarczanie<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1287,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"colormag_page_container_layout":"default_layout","colormag_page_sidebar_layout":"default_layout","footnotes":""},"categories":[18,23,24,29],"tags":[],"class_list":["post-1285","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci","category-bydlo-miesne","category-bydlo-mleczne","category-zywienie-zwierzat"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1285","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1285"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1285\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1288,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1285\/revisions\/1288"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1287"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1285"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1285"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1285"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}