Jednym z nich jest cz\u0119stsze ni\u017c kiedy\u015b i ostrzejsze w przebiegu wyst\u0119powanie bakteryjnych i wirusowych biegunek u m\u0142odych ciel\u0105t. W Europie Zachodniej, od wielu lat, biegunki s\u0105 najcz\u0119stsz\u0105 przyczyn\u0105 chor\u00f3b i padni\u0119\u0107 ciel\u0105t noworodk\u00f3w. Szacuje si\u0119, \u017ce zapada na nie od 15 do 20%, a \u015bmiertelno\u015b\u0107 wynosi oko\u0142o 20% ciel\u0105t, kt\u00f3re zachorowa\u0142y. Osobniki, kt\u00f3re przechorowa\u0142y biegunk\u0119 znacznie cz\u0119\u015bciej choruj\u0105 tak\u017ce na zapalenia p\u0142uc, s\u0142abiej przyrastaj\u0105 na wadze, p\u00f3\u017aniej zachodz\u0105 w ci\u0105\u017c\u0119 itd. W Polsce brak jest danych statystycznych odno\u015bnie cz\u0119sto\u015bci wyst\u0119powania biegunek i \u015bmiertelno\u015bci ciel\u0105t. Niewiele te\u017c wiemy o ich przyczynach. Na podstawie objaw\u00f3w klinicznych nie mo\u017cna jednoznacznie stwierdzi\u0107 czy przyczyn\u0105 biegunki jest kt\u00f3ry\u015b z wirus\u00f3w, bakterie, pierwotniaki czy wszystkie te zarazki razem. Hodowcy niech\u0119tnie i rzadko godz\u0105 si\u0119 na wykonanie przez lekarza laboratoryjnych bada\u0144 diagnostycznych, kt\u00f3re jako jedyne umo\u017cliwiaj\u0105 w\u0142a\u015bciw\u0105 diagnoz\u0119, a w konsekwencji w\u0142a\u015bciwe leczenie i skuteczn\u0105 profilaktyk\u0119. W zwi\u0105zku z tym zwykle decydujemy si\u0119 na leczenie objawowe, polegaj\u0105ce na podaniu preparat\u00f3w nawadniaj\u0105cych, bod\u017acowych i jakiego\u015b antybiotyku. Takie leczenie kosztuje co najmniej kilkadziesi\u0105t z\u0142otych i w przypadku biegunek powodowanych przez wirusy ma nik\u0142e szanse powodzenia.<\/p>\n\n\n\n
O wiele bardziej skutecznym i na d\u0142u\u017csz\u0105 met\u0119 ta\u0144szym sposobem post\u0119powania jest pobranie ka\u0142u od ciel\u0105t z objawami biegunki, sch\u0142odzenie go i przes\u0142anie do specjalistycznego laboratorium weterynaryjnego, kt\u00f3re okre\u015bli, jakie drobnoustroje zaka\u017ane s\u0105 odpowiedzialne za te schorzenia w stadzie. Badania takie nie s\u0105 wcale drogie. Koszt zbadania pr\u00f3bki ka\u0142u w kierunku najcz\u0119\u015bciej wywo\u0142uj\u0105cych biegunki, bakterii, wirus\u00f3w i pierwotniak\u00f3w, wraz ze zbadaniem wra\u017cliwo\u015bci bakterii na antybiotyki nie przekracza stu z\u0142otych. Na podstawie wynik\u00f3w tych bada\u0144 lekarz b\u0119dzie m\u00f3g\u0142 postawi\u0107 w\u0142a\u015bciw\u0105, dok\u0142adn\u0105 diagnoz\u0119, przeprowadzi\u0107 skuteczne leczenie i zaproponowa\u0107 post\u0119powanie profilaktyczne na przysz\u0142o\u015b\u0107. Pomocne jest te\u017c u\u017cycie terenowych test\u00f3w do diagnozowania rotawirus\u00f3w, koronawirus\u00f3w, kryptosporydii i E. coli z ka\u0142u ciel\u0119cia pobranego na miejscu w oborze.<\/p>\n\n\n\n
W wypadku biegunek ciel\u0105t noworodk\u00f3w najlepszym, a wobec biegunek wirusowych jedynym post\u0119powaniem profilaktycznym jest szczepienie cielnych kr\u00f3w i wytworzenie w ich organizmach przeciwcia\u0142 odporno\u015bciowych, kt\u00f3re przekazane zostan\u0105 wraz z siar\u0105 nowo narodzonym ciel\u0119tom. Na rynku jest kilka szczepionek. Godna polecenia jest skuteczna i wygodna w u\u017cyciu szczepionka, kt\u00f3r\u0105 szczepi si\u0119 matki, w ka\u017cdej ci\u0105\u017cy tylko jeden raz, pomi\u0119dzy 12 a 3 tygodniem przed wycieleniem. Szczepienie powoduje wytworzenie przeciwcia\u0142 przeciwko bakterii E. coli, rotawirusom i koronawirusom chorobotw\u00f3rczym dla przewodu pokarmowego ciel\u0105t. Potem wystarczy, zaraz po porodzie, poda\u0107 ciel\u0119ciu siar\u0119 w ilo\u015bci 2\u20132,5 litra i to zabezpieczy je przed wy\u017cej wymienionymi drobnoustrojami chorobotw\u00f3rczymi powoduj\u0105cymi biegunki.<\/p>\n\n\n\n
Wa\u017cne zadania hodowc\u00f3w w zapobieganiu wyst\u0119powania biegunek u ciel\u0105t:<\/p>\n\n\n\n
– Prowadzenie dokumentacji dotycz\u0105cej inseminacji i spodziewanego terminu porodu.<\/p>\n\n\n\n
– Utrzymywanie odpowiedniej higieny budynk\u00f3w, stanowisk i pod\u0142\u00f3g. Wilgotne i brudne s\u0105 \u017ar\u00f3d\u0142em zara\u017cenia g\u0142\u00f3wnie pierwotniakami.<\/p>\n\n\n\n
– We wsp\u00f3\u0142pracy z lekarzem weterynarii wysy\u0142anie pr\u00f3bek ka\u0142u do bada\u0144 laboratoryjnych. Umo\u017cliwi to precyzyjn\u0105 diagnoz\u0119 przyczyn biegunek i opracowanie w\u0142a\u015bciwej profilaktyki.<\/p>\n\n\n\n
– Szczepienie wszystkich kr\u00f3w i ja\u0142\u00f3wek w ci\u0105\u017cy.<\/p>\n\n\n\n
– Odpowiednie odpajanie ciel\u0105t siar\u0105. Siara powinna by\u0107 podana w ci\u0105gu 12 godzin po porodzie. Przy zaka\u017ceniach rotawirusowych wskazane jest podawanie siary przez kolejne 10\u201314 dni.<\/p>\n\n\n\n
– W przypadku braku lub z\u0142ej jako\u015bci siary u jednych matek, nale\u017cy podawa\u0107 siar\u0119 od innych szczepionych kr\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
– Nadmiar siary mo\u017cna zamra\u017ca\u0107. Umo\u017cliwia to p\u00f3\u017aniejsze podanie rozmro\u017conej siary innym ciel\u0119tom, kt\u00f3re pij\u0105 tylko preparaty mlekozast\u0119pcze. Zapewni to odpowiedni poziom przeciwcia\u0142 przeciw rota i koronawirusom oraz bakteriom E. coli.<\/p>\n\n\n\n
Marek Branicki, lekarz weterynarii
Stanis\u0142aw Pi\u0105tkowski
Kujawsko-Pomorski O\u015brodek Doradztwa Rolniczego <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
W ostatnich latach w Polsce zachodz\u0105 du\u017ce zmiany w hodowli byd\u0142a mlecznego. Szczeg\u00f3lnie po wej\u015bciu naszego kraju do Unii Europejskiej,<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":587,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":true,"template":"","format":"standard","meta":{"colormag_page_container_layout":"default_layout","colormag_page_sidebar_layout":"default_layout","footnotes":""},"categories":[23,24],"tags":[],"class_list":["post-586","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bydlo-miesne","category-bydlo-mleczne"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/586","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=586"}],"version-history":[{"count":5,"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/586\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2813,"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/586\/revisions\/2813"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/587"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=586"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=586"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=586"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}