{"id":533,"date":"2020-04-16T13:52:35","date_gmt":"2020-04-16T11:52:35","guid":{"rendered":"http:\/\/test2.kpodr.pl\/?p=533"},"modified":"2020-05-12T15:25:12","modified_gmt":"2020-05-12T13:25:12","slug":"chronmy-sluch","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/2020\/04\/16\/chronmy-sluch\/","title":{"rendered":"Chro\u0144my s\u0142uch"},"content":{"rendered":"\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Ha\u0142as jest jednym z wa\u017cniejszych szkodliwych czynnik\u00f3w \u015brodowiskowych wyst\u0119puj\u0105cych w rolnictwie. We wszystkich przypadkach, gdy poziom ha\u0142asu na stanowisku pracy jest wi\u0119kszy od dopuszczalnego, a inne sposoby zmniejszenia jego poziomu s\u0105 trudne do natychmiastowego zrealizowania, nale\u017cy stosowa\u0107 ochronniki s\u0142uchu. Warunkiem uzyskania wystarczaj\u0105cej ochrony jest prawid\u0142owy dob\u00f3r ochronnik\u00f3w oraz ich w\u0142a\u015bciwe stosowanie \u2013 i o tym jest ten artyku\u0142.<\/p>\n\n\n\n

Ha\u0142as ma szkodliwy wp\u0142yw na zdrowie, zmniejsza wydajno\u015b\u0107 pracy, zwi\u0119ksza ryzyko wypadku przy pracy, utrudnia wypoczynek i koncentracj\u0119. Sta\u0142e oddzia\u0142ywanie ha\u0142asu wp\u0142ywa na ca\u0142y organizm: na narz\u0105d s\u0142uchu i system nerwowy, powoduje zaburzenia snu i trawienia, zmiany akcji serca, ci\u015bnienia krwi oraz rytmu oddychania.<\/p>\n\n\n\n

Ha\u0142as w rolnictwie powstaje m.in. podczas pracy: ci\u0105gnika z wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105cymi maszynami rolniczymi, samobie\u017cnych maszyn rolniczych (kombajn\u00f3w zbo\u017cowych i buraczanych, sieczkarni), urz\u0105dze\u0144 rolniczych (\u015brutowniki, rozdrabniacze, mieszalniki, dojarki) oraz urz\u0105dze\u0144 i narz\u0119dzi warsztatowych (pilarki, spr\u0119\u017carki, szlifierki).<\/p>\n\n\n\n

Jednostk\u0105 poziomu nat\u0119\u017cenia d\u017awi\u0119ku jest decybel (dB). Przy okre\u015blaniu ha\u0142asu dopuszczalnego bierze si\u0119 pod uwag\u0119 m.in. jego maksymalne i szczytowe warto\u015bci oraz czas dzia\u0142ania. Dopuszczalne warto\u015bci ha\u0142asu w \u015brodowisku pracy podane s\u0105 w tabeli 1. Osoba przebywaj\u0105ca w \u015brodowisku, w kt\u00f3rym ha\u0142as przekracza kt\u00f3r\u0105\u015b z warto\u015bci granicznych, powinna stosowa\u0107 \u015brodki ochrony s\u0142uchu. Dopuszczalny czas nara\u017cenia na ha\u0142as wi\u0119kszy ni\u017c 85 dB podano w tabeli 2.<\/p>\n\n\n\n

Rodzaje ochronnik\u00f3w s\u0142uchu<\/p>\n\n\n\n

Je\u017celi nie mo\u017cna zast\u0105pi\u0107 maszyn i urz\u0105dze\u0144 technologi\u0105 generuj\u0105c\u0105 ni\u017cszy poziom ha\u0142asu, nale\u017cy stosowa\u0107 \u015brodki ochrony indywidualnej s\u0142uchu: wk\u0142adki lub nauszniki przeciwha\u0142asowe.<\/p>\n\n\n\n

Wk\u0142adki przeciwha\u0142asowe, noszone w zewn\u0119trznym kanale s\u0142uchowym lub w ma\u0142\u017cowinie usznej, s\u0105 przeznaczone do szczelnego zamkni\u0119cia kana\u0142u s\u0142uchowego. Mog\u0105 by\u0107 jednorazowe lub wielokrotnego u\u017cytku.<\/p>\n\n\n\n

Wk\u0142adki mog\u0105 by\u0107 kszta\u0142towane przez u\u017cytkownika, przez producenta lub formowane indywidualnie,  z uwzgl\u0119dnieniem specyfiki budowy przewodu s\u0142uchowego u\u017cytkownika.<\/p>\n\n\n\n

Wk\u0142adki przeciwha\u0142asowe kszta\u0142towane przez u\u017cytkownika (fot. 1) s\u0105 wykonane z materia\u0142\u00f3w \u015bci\u015bliwych, np. pianki poliuretanowej. U\u017cytkownik kszta\u0142tuje wk\u0142adki przed umieszczeniem w zewn\u0119trznych kana\u0142ach s\u0142uchowych, gdzie rozszerzaj\u0105 si\u0119, szczelnie je wype\u0142niaj\u0105c.<\/p>\n\n\n\n

Wk\u0142adki kszta\u0142towane przez producenta (fot. 2 i 3) wykonane s\u0105 z mi\u0119kkich materia\u0142\u00f3w: waty mineralnej, silikonu, gumy, tworzyw sztucznych.<\/p>\n\n\n\n

Wk\u0142adki przeciwha\u0142asowe formowane indywidualnie zazwyczaj wykonane s\u0105 z tworzyw sztucznych w taki spos\u00f3b, aby ich kszta\u0142ty odpowiada\u0142y kszta\u0142tom zewn\u0119trznych przewod\u00f3w s\u0142uchowych u\u017cytkownika.<\/p>\n\n\n\n

Stosowanie wk\u0142adek powinno by\u0107 poprzedzone badaniem laryngologicznym i stwierdzeniem braku przeciwwskaza\u0144 do ich noszenia.<\/p>\n\n\n\n

Nauszniki przeciwha\u0142asowe sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 z dw\u00f3ch czasz t\u0142umi\u0105cych, kt\u00f3re obejmuj\u0105 ma\u0142\u017cowiny uszne i przylegaj\u0105 do g\u0142owy mi\u0119kkimi poduszkami uszczelniaj\u0105cymi (fot. 4). Czasze wype\u0142nione s\u0105 materia\u0142em poch\u0142aniaj\u0105cym d\u017awi\u0119k. Ruchome po\u0142\u0105czenie czasz ze spr\u0119\u017cyn\u0105 dociskow\u0105 umo\u017cliwia regulacj\u0119 i dopasowanie nausznika do kszta\u0142tu g\u0142owy. Nauszniki uniwersalne maj\u0105 spr\u0119\u017cyn\u0119 przystosowan\u0105 do noszenia na szczycie g\u0142owy, z ty\u0142u g\u0142owy lub pod brod\u0105. Nauszniki wykonywane s\u0105 r\u00f3wnie\u017c w wersji mocowania do he\u0142m\u00f3w ochronnych (fot. 5).<\/p>\n\n\n\n

Coraz cz\u0119\u015bciej spotykanym rozwi\u0105zaniem s\u0105 aktywne ochronniki s\u0142uchu \u2013 nauszniki przeciwha\u0142asowe z wbudowanym uk\u0142adem elektronicznym wraz z mikrofonem i s\u0142uchawk\u0105. Nauszniki te t\u0142umi\u0105 ha\u0142as, ale uk\u0142ad elektroniczny przenosi d\u017awi\u0119ki, ograniczaj\u0105c ich poziom do warto\u015bci bezpiecznej. D\u017awi\u0119ki w zakresie cz\u0119stotliwo\u015bci mowy ludzkiej s\u0105 nawet relatywnie wzmacniane, co poprawia komunikacj\u0119 w ha\u0142a\u015bliwym otoczeniu.<\/p>\n\n\n\n

Dob\u00f3r \u015brodk\u00f3w ochrony s\u0142uchu<\/p>\n\n\n\n

Ka\u017cde stanowisko pracy zagro\u017cone ha\u0142asem wymaga doboru odpowiednich \u015brodk\u00f3w ochrony s\u0142uchu, z indywidualnie dostosowanym poziomem t\u0142umienia. Oznacza to ograniczenie ha\u0142asu docieraj\u0105cego do ucha, ale przy zachowaniu zasady, \u017ce nawet w ochronnikach s\u0142uchu pracownik musi us\u0142ysze\u0107 d\u017awi\u0119ki ostrzegawcze.<\/p>\n\n\n\n

Z za\u0142o\u017cenia ochrona s\u0142uchu zalecana jest ju\u017c przy pracach, w kt\u00f3rych poziom ha\u0142asu przekracza warto\u015b\u0107 80 dB r\u00f3wnowa\u017cnego poziomu d\u017awi\u0119ku (A) dla 8 godzin. Prawid\u0142owo dobrane ochronniki s\u0142uchu zapewniaj\u0105 uzyskanie przy b\u0142onie b\u0119benkowej warto\u015b\u0107 poziomu d\u017awi\u0119ku A w przedziale 75\u2013\u201380 dB. Dzi\u0119ki temu s\u0142uch nie ulegnie uszkodzeniu, a osoba nie straci zdolno\u015bci do s\u0142yszenia d\u017awi\u0119k\u00f3w ostrzegawczych. Natomiast ochronniki, przy kt\u00f3rych stosowaniu uzyskuje si\u0119 obni\u017cenie poziomu d\u017awi\u0119ku A poni\u017cej 65 dB, b\u0119d\u0105 powodowa\u0142y nieprzyjemne odczucie izolacji akustycznej.<\/p>\n\n\n\n

Aby okre\u015bli\u0107 wymagan\u0105 warto\u015b\u0107 t\u0142umienia ochronnika s\u0142uchu, nale\u017cy dysponowa\u0107 wynikami pomiar\u00f3w ha\u0142asu na stanowisku pracy. Ha\u0142as wyst\u0119puj\u0105cy na stanowisku obs\u0142ugi ci\u0105gnika rolniczego i samojezdnej maszyny rolniczej charakteryzuje si\u0119 du\u017c\u0105 zmienno\u015bci\u0105 w czasie. Sezonowo\u015b\u0107 i r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 prac rolnych, nietypowy rytm pracy, zr\u00f3\u017cnicowanie parku maszynowego oraz zmieniaj\u0105cy si\u0119 niemal codziennie czas ekspozycji na ten czynnik utrudnia przeprowadzenie obiektywnej oceny zagro\u017cenia.<\/p>\n\n\n\n

Badania ha\u0142asu ci\u0105gnik\u00f3w i samojezdnych maszyn rolniczych, szczeg\u00f3lnie tych starszych, dowodz\u0105, \u017ce na stanowisku pracy ich operator\u00f3w istnieje potencjalne zagro\u017cenie dla s\u0142uchu. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 maszyn i urz\u0105dze\u0144 emituje ha\u0142as w przedziale nat\u0119\u017cenia 85\u00f7114 dB (A). Najwy\u017csze warto\u015bci ekspozycji na ha\u0142as notowane s\u0105 w okresie letnio-jesiennym i wiosennym. \u015arednie poziomy ha\u0142asu odnosz\u0105ce si\u0119 do ca\u0142ego roku (powy\u017cej 90 dB (A) znacznie przekraczaj\u0105 warto\u015bci dopuszczalne.<\/p>\n\n\n\n

Dobrym i prostym sposobem okre\u015blenia poziomu ha\u0142asu jest sprawdzenie, z jakiej odleg\u0142o\u015bci mo\u017cna kontaktowa\u0107 si\u0119 z drug\u0105 osob\u0105. Je\u017celi  z odleg\u0142o\u015bci 2 m trzeba podnosi\u0107 g\u0142os, aby by\u0107 zrozumia\u0142ym przez rozm\u00f3wc\u0119 \u2013 ha\u0142as wynosi oko\u0142o 80 dB, a je\u015bli jest to konieczne przy odleg\u0142o\u015bci 1 m, ha\u0142as wynosi oko\u0142o 85 dB. O ile w pierwszym przypadku zalecane jest stosowanie ochronnik\u00f3w s\u0142uchu, to w drugim jest to konieczne.<\/p>\n\n\n\n

Poza si\u0142\u0105 t\u0142umienia ha\u0142asu, dla prawid\u0142owego doboru ochronnika s\u0142uchu nale\u017cy wzi\u0105\u0107 pod uwag\u0119 cechy indywidualne pracownika (np. kszta\u0142t i wielko\u015b\u0107 g\u0142owy, uszu), inne ni\u017c ha\u0142as warunki \u015brodowiska pracy (zapylenie, wilgotno\u015b\u0107) oraz wsp\u00f3\u0142dzia\u0142anie z innymi \u015brodkami ochrony indywidualnej (he\u0142m, okulary).<\/p>\n\n\n\n

U\u017cytkowanie ochronnik\u00f3w s\u0142uchu<\/p>\n\n\n\n

Przed zakupem wk\u0142adek lub nausznik\u00f3w przeciwha\u0142asowych warto je przymierzy\u0107, co pozwoli upewni\u0107 si\u0119, \u017ce s\u0105 wygodne, a zatem lepiej spe\u0142niaj\u0105 swoje zadanie, gdy\u017c przerwy w stosowaniu (spowodowane np. dyskomfortem) znacznie ograniczaj\u0105 skuteczno\u015b\u0107 ochrony s\u0142uchu.<\/p>\n\n\n\n

Ochronniki s\u0142uchu musz\u0105 by\u0107 prawid\u0142owo stosowane przez ca\u0142y czas nara\u017cenia pracownika na ha\u0142as. Podstawowym warunkiem skutecznej ochrony s\u0142uchu jest ci\u0105g\u0142e u\u017cywanie ochronnik\u00f3w w trakcie przebywania w ha\u0142asie \u2013 co zapewnia 100% ochrony. Nawet kr\u00f3tkie przerwy w stosowaniu \u015brodk\u00f3w zabezpieczaj\u0105cych s\u0142uch zmniejszaj\u0105 ich skuteczno\u015b\u0107. Zak\u0142adanie ochronnik\u00f3w \u201ena chwil\u0119\u201d oznacza praktycznie brak ochrony.<\/p>\n\n\n\n

Kolejnym warunkiem uzyskania oczekiwanej ochrony narz\u0105du s\u0142uchu osoby nosz\u0105cej ochronniki jest stosowanie ich zgodnie z instrukcj\u0105 u\u017cytkowania.<\/p>\n\n\n\n

Nale\u017cy r\u00f3wnie\u017c pami\u0119ta\u0107 o prawid\u0142owym przechowywaniu i konserwacji ochronnik\u00f3w s\u0142uchu. Dotyczy to w szczeg\u00f3lno\u015bci nausznik\u00f3w, w kt\u00f3rych trzeba okresowo wymienia\u0107 poduszki uszczelniaj\u0105ce. W przypadku zatyczek do uszu wielokrotnego u\u017cytku niezb\u0119dne jest ich regularne mycie.<\/p>\n\n\n\n

Fot. 1. Wk\u0142adki przeciwha\u0142asowe kszta\u0142towane przez u\u017cytkownika<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Fot. 2. Wk\u0142adki kszta\u0142towane przez producenta (skrzyde\u0142kowe)<\/p>\n\n\n\n

<\/div>\n\n\n\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Fot. 3. Wk\u0142adki kszta\u0142towane przez producenta (na spr\u0119\u017cynie dociskowej)<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Fot. 4. Niezale\u017cne nauszniki przeciwha\u0142asowe<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Fot. 5. Nauszniki przeciwha\u0142asowe mocowane do he\u0142mu ochronnego<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

Andrzej Siennicki, Kujawsko-Pomorski O\u015brodek Doradztwa Rolniczego
Fot. Pa\u0144stwowa Inspekcja Pracy \u0179r\u00f3d\u0142o: Broszura \u201e\u015arodki ochrony narz\u0105du s\u0142uchu\u201d, Warszawa 2012<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ha\u0142as jest jednym z wa\u017cniejszych szkodliwych czynnik\u00f3w \u015brodowiskowych wyst\u0119puj\u0105cych w rolnictwie. We wszystkich przypadkach, gdy poziom ha\u0142asu na stanowisku pracy<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":539,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"colormag_page_container_layout":"default_layout","colormag_page_sidebar_layout":"default_layout","footnotes":""},"categories":[26],"tags":[],"class_list":["post-533","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-bhp"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/533","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=533"}],"version-history":[{"count":4,"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/533\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2815,"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/533\/revisions\/2815"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/539"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=533"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=533"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=533"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}