{"id":3321,"date":"2020-10-06T11:08:52","date_gmt":"2020-10-06T09:08:52","guid":{"rendered":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/?p=3321"},"modified":"2020-10-06T11:16:09","modified_gmt":"2020-10-06T09:16:09","slug":"mikroklimat-w-chlewni","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/2020\/10\/06\/mikroklimat-w-chlewni\/","title":{"rendered":"Mikroklimat w chlewni"},"content":{"rendered":"\n<p><em><strong>Aby zapewni\u0107 odpowiedni dobrostan trzodzie chlewnej, a tak\u017ce osi\u0105gn\u0105\u0107 jak najlepsz\u0105 wydajno\u015b\u0107 nale\u017cy zwr\u00f3ci\u0107 szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 na mikroklimat, w kt\u00f3rego sk\u0142ad wchodz\u0105 takie parametry, jak: temperatura, wilgotno\u015b\u0107 wzgl\u0119dna powietrza, szkodliwe gazy, ha\u0142as, o\u015bwietlenie i ruch powietrza.<\/strong><\/em><\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"683\" src=\"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/trzoda_Plitt_32-1024x683.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3327\" srcset=\"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/trzoda_Plitt_32-1024x683.jpg 1024w, http:\/\/technologia.kpodr.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/trzoda_Plitt_32-300x200.jpg 300w, http:\/\/technologia.kpodr.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/trzoda_Plitt_32-768x512.jpg 768w, http:\/\/technologia.kpodr.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/trzoda_Plitt_32-1536x1024.jpg 1536w, http:\/\/technologia.kpodr.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/trzoda_Plitt_32-2048x1365.jpg 2048w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p><strong>Temperatura i wilgotno\u015b\u0107 wzgl\u0119dna<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Jednymi z najwa\u017cniejszych parametr\u00f3w mikroklimatu jest temperatura i wilgotno\u015b\u0107 wzgl\u0119dna, kt\u00f3re zawsze id\u0105 w parze. Zagro\u017ceniem dla zdrowia i \u017cycia trzody chlewnej mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 przekroczenie zdolno\u015bci adaptacyjnych w przypadku niskich temperatur (hipotermia) i wysokich (hipertermia). Temperatura odczuwalna przez zwierz\u0119 zale\u017cy od jego wieku i grubo\u015bci tkanki t\u0142uszczowej, temperatury powietrza w chlewni, pr\u0119dko\u015bci ruchu powietrza oraz od jego wilgotno\u015bci. Energia pobrana z paszy jest spo\u017cytkowana w pierwszej kolejno\u015bci na procesy fizjologiczne i metaboliczne oraz na utrzymanie sta\u0142ej temperatury cia\u0142a, daj\u0105c du\u017ce ilo\u015bci ciep\u0142a. W nadmiernych ilo\u015bciach s\u0105 oddawane z organizmu zwierz\u0105t do \u015brodowiska zewn\u0119trznego poprzez przewodzenie, konwekcj\u0119, promieniowanie i parowanie.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Przewodzenie \u2013 jest to oddawanie nadmiaru ciep\u0142a poprzez kontakt z ch\u0142odnymi elementami budynku np. ze \u015bcianami, pod\u0142ogami, rusztami.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Konwekcja \u2013 oddawanie ciep\u0142a poprzez sk\u00f3r\u0119 do \u015brodowiska zewn\u0119trznego.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Promieniowanie \u2013 podobne oddawanie ciep\u0142a jak w przewodzeniu, ale bez kontaktu bezpo\u015bredniego.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Parowanie \u2013 oddawanie ciep\u0142a poprzez parowanie wody ze sk\u00f3ry i poprzez drogi oddechowe.<\/p>\n\n\n\n<p>Tab. 1. Optymalna temperatura i wilgotno\u015b\u0107 wzgl\u0119dna dla poszczeg\u00f3lnych grup technologicznych trzody chlewnej wg Instytutu Zootechniki w Krakowie<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"639\" height=\"721\" src=\"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/tab1.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3322\" srcset=\"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/tab1.png 639w, http:\/\/technologia.kpodr.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/tab1-266x300.png 266w\" sizes=\"auto, (max-width: 639px) 100vw, 639px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>Wyr\u00f3\u017cniamy cztery niesprzyjaj\u0105ce warunki:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Wysoka wilgotno\u015b\u0107 i wysoka temperatura \u2013 oddawanie ciep\u0142a jest utrudnione, a co za tym idzie mo\u017ce doj\u015b\u0107 do przegrzania organizmu i zaburze\u0144 przemiany materii i obni\u017cenia produkcyjno\u015bci. Taka sytuacja zdarza si\u0119 w momencie, gdy w pomieszczeniu znajduje si\u0119 zbyt du\u017ca obsada oraz gdy system wentylacyjny jest niesprawny.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Wysoka wilgotno\u015b\u0107 i niska temperatura \u2013 wywo\u0142uje nadmierne oddawanie ciep\u0142a, co sprzyja wych\u0142odzeniu organizmu. Pobranie paszy przez zwierz\u0119ta si\u0119 zwi\u0119ksza, a przyrosty s\u0105 ni\u017csze.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Niska wilgotno\u015b\u0107 i niska temperatura \u2013 wyst\u0119puje w budynkach nie ogrzewanych i nie izolowanych termicznie. W obecnych czasach chowu trzody chlewnej tego zjawiska si\u0119 nie obserwuje.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8211; Niska wilgotno\u015b\u0107 i wysoka temperatura \u2013 takie zjawisko obserwuje si\u0119 najcz\u0119\u015bciej w porod\u00f3wkach, s\u0105 to pomieszczenia nadmiernie ogrzewane, temperatura jest dostosowywana do potrzeb nowonarodzonych prosi\u0105t. Niska wilgotno\u015b\u0107 i wysoka temperatura powoduj\u0105 zwi\u0119kszone parowanie z powierzchni sk\u00f3ry i b\u0142on \u015bluzowych prowadz\u0105c do wysychania i p\u0119kania, a tym samym stanowi to doskona\u0142e wrota do zaka\u017ce\u0144.<\/p>\n\n\n\n<p>Projektuj\u0105c chlewni\u0119 powinno si\u0119 uwzgl\u0119dni\u0107 wszystkie wymagania dotycz\u0105ce dobrostanu z uwzgl\u0119dnieniem warunk\u00f3w klimatycznych. Nie tylko w trakcie upa\u0142\u00f3w nale\u017cy zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na pobranie wody przez \u015bwinie. Zapotrzebowanie dobowe na wod\u0119 jest r\u00f3\u017cne u poszczeg\u00f3lnych grup technologicznych.<\/p>\n\n\n\n<p>Tab. 2. Zapotrzebowanie na wod\u0119 dla \u015bwi\u0144 wg Z. Pejsaka<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-table\"><table><tbody><tr><td><strong>Masa cia\u0142a kg<\/strong><\/td><td><strong>Ilo\u015b\u0107 wody szt.\/doba\/litry<\/strong><\/td><td><strong>Liczba \u015bwi\u0144 na 1 poid\u0142o<\/strong><\/td><td><strong>Optymalna wysoko\u015b\u0107 monta\u017cu smoczk\u00f3w w cm<\/strong><\/td><td><strong>Optymalny przep\u0142yw wody litry\/min.<\/strong><\/td><\/tr><tr><td>5-10<\/td><td>1<\/td><td>15<\/td><td>10-25<\/td><td>0,3<\/td><\/tr><tr><td>10-30<\/td><td>2,5<\/td><td>15<\/td><td>30-40<\/td><td>1,0<\/td><\/tr><tr><td>30-50<\/td><td>3,3<\/td><td>15<\/td><td>40-60<\/td><td>1,4<\/td><\/tr><tr><td>50-100<\/td><td>4,2<\/td><td>12<\/td><td>60-75<\/td><td>1,7<\/td><\/tr><tr><td>&gt;100<\/td><td>6,0<\/td><td>12<\/td><td>75-90<\/td><td>2,0<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n<p>Temperatury powietrza zale\u017c\u0105 od systemu utrzymania \u015bwi\u0144 i ich wieku. W pomieszczeniach bez\u015bcio\u0142owych mo\u017ce by\u0107 wy\u017csza temperatura ni\u017c w obiektach ze \u015bci\u00f3\u0142k\u0105. Wy\u017csza temperatura b\u0119dzie r\u00f3wnie\u017c w pomieszczeniach dla prosi\u0105t i warchlak\u00f3w, a ni\u017csza u zwierz\u0105t starszych, kt\u00f3re radz\u0105 sobie lepiej z ch\u0142odem. Aby zapewni\u0107 odpowiednie warunki termiczno-wilgotno\u015bciowe powinien by\u0107 zachowany odpowiedni dob\u00f3r obsady zwierz\u0105t do wymiar\u00f3w pomieszcze\u0144, sprawnie dzia\u0142aj\u0105ca wentylacja, zadbanie o czysto\u015b\u0107 budynku inwentarskiego, a tak\u017ce lamp i okien.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"683\" height=\"1024\" src=\"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/trzoda_Plitt_8-1-683x1024.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-3329\" srcset=\"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/trzoda_Plitt_8-1-683x1024.jpg 683w, http:\/\/technologia.kpodr.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/trzoda_Plitt_8-1-200x300.jpg 200w, http:\/\/technologia.kpodr.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/trzoda_Plitt_8-1-768x1152.jpg 768w, http:\/\/technologia.kpodr.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/trzoda_Plitt_8-1-1024x1536.jpg 1024w, http:\/\/technologia.kpodr.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/trzoda_Plitt_8-1-1365x2048.jpg 1365w, http:\/\/technologia.kpodr.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/trzoda_Plitt_8-1-scaled.jpg 1706w\" sizes=\"auto, (max-width: 683px) 100vw, 683px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p><strong>O\u015bwietlenie<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Prawid\u0142owe o\u015bwietlenie wp\u0142ywa korzystnie na wyniki produkcyjne zwierz\u0105t. Wa\u017cne jest zachowanie odpowiedniego nat\u0119\u017cenia \u015bwiat\u0142a i d\u0142ugo\u015bci dnia \u015bwietlnego, kt\u00f3re wp\u0142ywa na dojrza\u0142o\u015b\u0107 p\u0142ciow\u0105, rozr\u00f3d, zwi\u0119kszenie poboru paszy oraz zu\u017cycie tlenu. Opr\u00f3cz tego \u015bwiat\u0142o stymuluje aktywno\u015b\u0107 \u017cyciow\u0105 i procesy fizjologiczne zachodz\u0105ce w organizmie zwierz\u0105t. W Rozporz\u0105dzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 15 lutego 2010 r. widnieje zapis o utrzymywaniu \u015bwi\u0144 w pomieszczeniach o\u015bwietlonych co najmniej przez 8 godzin dziennie \u015bwiat\u0142em o nat\u0119\u017ceniu min. 40 lx. Do o\u015bwietlenia pomieszcze\u0144 inwentarskich wykorzystywane jest \u015bwiat\u0142o dzienne i\/lub sztuczne. \u015awiat\u0142o dzienne dostarcza zwierz\u0119tom witaminy D, kt\u00f3ra wp\u0142ywa szczeg\u00f3lnie na rozw\u00f3j ko\u015b\u0107ca. Opr\u00f3cz tego to \u015bwiat\u0142o s\u0142oneczne jest ca\u0142kowicie bezp\u0142atne. Jedyny problem mo\u017ce stanowi\u0107 fakt, \u017ce dostarczenie takiego rodzaju \u015bwiat\u0142a do \u015brodka pomieszcze\u0144 inwentarskich jest uzale\u017cnione od po\u0142o\u017cenia budynk\u00f3w s\u0105siaduj\u0105cych, od ukszta\u0142towania terenu lub od obecno\u015bci w pobli\u017cu lasu. Dlatego te\u017c wykorzystywane jest \u015bwiat\u0142o sztuczne, kt\u00f3re r\u00f3wnomiernie o\u015bwietli pomieszczenia i jest \u0142atwe w obs\u0142udze. Wyb\u00f3r o\u015bwietlenia b\u0119dzie wp\u0142ywa\u0142 na dobrostan \u015bwi\u0144, wyniki produkcyjne oraz na ponoszone koszty zwi\u0105zane z poborem energii elektrycznej. Na rynku mo\u017cna znale\u017a\u0107 kilka rodzaj\u00f3w o\u015bwietlenia: \u017carowe w postaci \u017car\u00f3wek ba\u0144kowych, jarzeniowe (\u015bwietl\u00f3wki) i LED-owe. Mimo niskich cen \u017car\u00f3wek ba\u0144kowych s\u0105 rzadko wykorzystywane do o\u015bwietlenia chlewni. Pobieraj\u0105 du\u017co energii, szybko ko\u0144cz\u0105 swoj\u0105 \u017cywotno\u015b\u0107, a opr\u00f3cz tego a\u017c w 95% oddaj\u0105 ciep\u0142o, a 5% stanowi tylko o\u015bwietlenie rzeczywiste. Drugi za\u015b rodzaj lamp, kt\u00f3rymi s\u0105 \u015bwietl\u00f3wki (jarzeniowe) maj\u0105 ch\u0142odniejsz\u0105 barw\u0119, kt\u00f3ra m\u0119czy wzrok, s\u0105 mniej odporne na uszkodzenia mechaniczne, a tak\u017ce zawieraj\u0105 rt\u0119\u0107. Nowoczesne lampy LED-owe s\u0105 dwa razy dro\u017csze od \u015bwietl\u00f3wek, jednak\u017ce ze wzgl\u0119du na d\u0142u\u017csz\u0105 \u017cywotno\u015b\u0107, zmniejszone zu\u017cycie energii i brak rt\u0119ci, kt\u00f3ra mo\u017ce prowadzi\u0107 do zatrucia, a tak\u017ce mniejszy problem z utylizacj\u0105, kt\u00f3r\u0105 potrzebuj\u0105 lampy jarzeniowe s\u0105 coraz cz\u0119\u015bciej wybierane. Listwy LED s\u0105 odporne na promieniowanie UV, gazy, py\u0142y, wod\u0119 i temperatur\u0119, zmniejszaj\u0105 emisj\u0119 CO<sub>2<\/sub> w ci\u0105gu roku, zapewniaj\u0105 a\u017c do 50 tysi\u0119cy godzin pracy, czyli 3 razy d\u0142u\u017cej od zwyk\u0142ych \u015bwietl\u00f3wek.<\/p>\n\n\n\n<p>Na rynku s\u0105 dost\u0119pne nowoczesne systemy o\u015bwietlania budynk\u00f3w inwentarskich. S\u0105 to m.in. sterowniki do automatycznego zarz\u0105dzania \u015bwiat\u0142em. Dzi\u0119ki nim jest mo\u017cliwa regulacja czasu o\u015bwietlenia w poszczeg\u00f3lnych pomieszczeniach, a tak\u017ce oprogramowanie d\u0142ugo\u015bci dnia \u015bwietlnego. Zmniejszaj\u0105 stres u \u015bwi\u0144 zwi\u0105zany z gwa\u0142townym wy\u0142\u0105czeniem\/w\u0142\u0105czeniem \u015bwiat\u0142a, poniewa\u017c posiadaj\u0105 funkcj\u0119 stopniowego \u015bciemniania i rozja\u015bniania.<\/p>\n\n\n\n<p>Nale\u017cy r\u00f3wnie\u017c wspomnie\u0107 o zachowaniu czysto\u015bci lamp. Zakurzone i zabrudzone lampy ograniczaj\u0105 dostarczenie odpowiedniej ilo\u015bci \u015bwiat\u0142a, a tym samym skutkuje to pogorszeniem wydajno\u015bci o\u015bwietlenia maj\u0105cego istotny wp\u0142yw na efekty gospodarskie.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Szkodliwe gazy<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Wed\u0142ug Rozporz\u0105dzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 15 lutego 2010 roku w sprawie wymaga\u0144 i sposobu post\u0119powania przy utrzymywaniu gatunk\u00f3w zwierz\u0105t gospodarskich, dla kt\u00f3rych normy ochrony zosta\u0142y okre\u015blone w przepisach Unii Europejskiej st\u0119\u017cenie CO2 nie powinno przekracza\u0107 3 000 ppm, natomiast H2S nie powinno przekracza\u0107 5 ppm. Koncentracja NH3 nie powinna wynosi\u0107 wi\u0119cej ni\u017c 20 ppm. Zawarto\u015b\u0107 kurzu w powietrzu nie mo\u017ce przekracza\u0107 10,0 mg\/m<sup>3<\/sup>.<\/p>\n\n\n\n<p>Amoniak \u2013 jest najcz\u0119\u015bciej wyst\u0119puj\u0105cym gazem w chlewni, kt\u00f3ry powstaje w wyniku rozk\u0142adu pod wp\u0142ywem bakterii zwi\u0105zk\u00f3w azotowych (g\u0142\u00f3wnie mocznika), znajduj\u0105cych si\u0119 w odchodach zwierz\u0119cych. Podwy\u017cszony poziom powoduje uszkodzenia uk\u0142adu oddechowego.<\/p>\n\n\n\n<p>Dwutlenek w\u0119gla \u2013 oko\u0142o 40 litr\u00f3w CO2 w ci\u0105gu godziny wydala doros\u0142y tucznik. Zwi\u0119kszenie tego sk\u0142adnika w powietrzu to zmniejszenie st\u0119\u017cenia tlenu, co powoduje przyspieszenie proces\u00f3w przemiany materii, mniejsze przyrosty masy cia\u0142a i spadek wykorzystania paszy.<\/p>\n\n\n\n<p>Siarkowod\u00f3r \u2013 jest niebezpiecznym gazem. Powstaje w wyniku rozk\u0142adu bia\u0142ek zawieraj\u0105cych aminokwasy siarkowe. Powoduje zapalenie b\u0142on \u015bluzowych, uk\u0142adu oddechowego, zapalenie spoj\u00f3wek, pora\u017ca centralny uk\u0142ad nerwowy.<\/p>\n\n\n\n<p>Zapylenie \u2013 jest to problem, kt\u00f3ry wyst\u0119puje przy \u017cywieniu na sucho. Cz\u0105steczki py\u0142\u00f3w \u0142\u0105cz\u0105c si\u0119 z amoniakiem dostaj\u0105 si\u0119 do uk\u0142adu oddechowego \u015bwi\u0144, prowadz\u0105c do podra\u017cnienia i uszkodzenia.<\/p>\n\n\n\n<p>Aby ograniczy\u0107 szkodliwe gazy w chlewni nale\u017cy zadba\u0107 o prawid\u0142owo dzia\u0142aj\u0105c\u0105 wentylacj\u0119, temperatur\u0119, wilgotno\u015b\u0107 i ruch powietrza, czyli zadbanie o odpowiednie parametry zoohigieniczne.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Ha\u0142as<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Jest spowodowany najcz\u0119\u015bciej poprzez istniej\u0105cy i ci\u0105gle rozwijaj\u0105cy si\u0119 poziom mechanizacji \u2013 zadawanie pasz, usuwanie odchod\u00f3w itp. W pomieszczeniach, w kt\u00f3rych utrzymywane s\u0105 \u015bwinie ha\u0142as nie powinien by\u0107 sta\u0142y lub wywo\u0142ywany nagle, a jego st\u0119\u017cenie nie powinno by\u0107 wy\u017csze od 85 dB. Ha\u0142as powoduje stres zwierz\u0105t, kt\u00f3ry objawia si\u0119 najcz\u0119\u015bciej obni\u017ceniem wynik\u00f3w produkcyjnych, a tak\u017ce \u015bwinie gorzej rosn\u0105 i staj\u0105 si\u0119 bardziej agresywne.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Ruch powietrza<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>W upalne dni niezb\u0119dny jest ruch powietrza poprzez zapewnienie w pomieszczeniach sprawnych system\u00f3w wentylacyjnych. Bardzo szkodliwy staje si\u0119 nat\u0119\u017cony ruch powietrza przy niskich temperaturach, kt\u00f3ry powoduje och\u0142odzenie organizmu. Taka sytuacja doprowadza najcz\u0119\u015bciej do chor\u00f3b uk\u0142adu oddechowego. W okresie letnim najcz\u0119\u015bciej zwi\u0119ksza si\u0119 przep\u0142yw powietrza w celu uzyskania och\u0142odzenia, natomiast trzeba pami\u0119ta\u0107, aby nie dopu\u015bci\u0107 do przeci\u0105g\u00f3w, na kt\u00f3re zwierz\u0119ta s\u0105 wra\u017cliwe.<\/p>\n\n\n\n<p>Tab. 3. Zalecane pr\u0119dko\u015bci ruchu powietrza w budynkach dla trzody chlewnej wg Instytutu Zootechniki w Krakowie<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"539\" height=\"389\" src=\"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/tab3.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-3323\" srcset=\"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/tab3.png 539w, http:\/\/technologia.kpodr.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/tab3-300x217.png 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 539px) 100vw, 539px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Szczeg\u00f3lnie latem kolejnym sposobem na obni\u017cenie temperatury w chlewni jest zainstalowanie system\u00f3w zraszania lub zamg\u0142awiania. Najcz\u0119\u015bciej stosuje si\u0119 w tuczarniach i w pomieszczeniach, gdzie utrzymywane s\u0105 lochy lu\u017ane. Tzw. \u201eprysznic\u201d zrasza zwierz\u0119 przez oko\u0142o 2 minuty, a przez kolejne 10 minut jest osuszane poprzez sprawny system wentylacyjny. Taki cykl pozwala sch\u0142odzi\u0107 temperatur\u0119 o 5 do nawet 8\u00b0C.<\/p>\n\n\n\n<p>Podsumowanie<\/p>\n\n\n\n<p>Potencja\u0142 genetyczny zwierz\u0105t mo\u017ce si\u0119 uwidoczni\u0107 nie tylko poprzez zbilansowane \u017cywienie, ale r\u00f3wnie\u017c poprzez zapewnienie odpowiednich warunk\u00f3w dobrostanu. Pami\u0119ta\u0107 nale\u017cy, \u017ce je\u015bli nie zostan\u0105 spe\u0142nione i zachowane wszelkie wymogi zwi\u0119kszy si\u0119 cz\u0119stotliwo\u015b\u0107 wyst\u0119powania chor\u00f3b i upadk\u00f3w w\u015br\u00f3d zwierz\u0105t, a produkcja mo\u017ce znacznie si\u0119 pogorszy\u0107, co b\u0119dzie si\u0119 przek\u0142ada\u0107 na ekonomik\u0119 gospodarstwa.<\/p>\n\n\n\n<p>\u0179r\u00f3d\u0142o:<\/p>\n\n\n\n<p>O\u015bwietlenie w chlewni \u2013 nowoczesne i energooszcz\u0119dne. Hodowca Trzody Chlewnej nr 1-2\/2020. Opracowanie Marta \u0141abaj<\/p>\n\n\n\n<p>Rozporz\u0105dzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 15 lutego 2010 roku w sprawie wymaga\u0144 i sposobu post\u0119powania przy utrzymywaniu gatunk\u00f3w zwierz\u0105t gospodarskich, dla kt\u00f3rych normy ochrony zosta\u0142y okre\u015blone w przepisach Unii Europejskiej<\/p>\n\n\n\n<p>Warunki termiczne w chlewni \u2013 stres cieplny jego wp\u0142yw na zwierz\u0119ta, zapobieganie. Lek. wet. Bogdan Cegie\u0142ka<\/p>\n\n\n\n<p>Warunki utrzymania trzody chlewnej w \u015bwietle obowi\u0105zuj\u0105cych przepis\u00f3w. Centrum Doradztwa Rolniczego w Brwinowie, Oddzia\u0142 w Poznaniu. Opracowanie Zygmunt Bilski<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"http:\/\/www.izoo.krakow.pl\">www.izoo.krakow.pl<\/a><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-right\">Daria Andrzejewska<br>Kujawsko-Pomorski O\u015brodek Doradztwa Rolniczego<br>Fot. S. Pi\u0105tkowski, M. Rz\u0105sa<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Aby zapewni\u0107 odpowiedni dobrostan trzodzie chlewnej, a tak\u017ce osi\u0105gn\u0105\u0107 jak najlepsz\u0105 wydajno\u015b\u0107 nale\u017cy zwr\u00f3ci\u0107 szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 na mikroklimat, w kt\u00f3rego<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3326,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"colormag_page_container_layout":"default_layout","colormag_page_sidebar_layout":"default_layout","footnotes":""},"categories":[18,30],"tags":[],"class_list":["post-3321","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci","category-trzoda-chlewna"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3321","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3321"}],"version-history":[{"count":4,"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3321\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3331,"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3321\/revisions\/3331"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3326"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3321"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3321"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/technologia.kpodr.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3321"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}