Strączkowe , zalecane odmiany 2012 rok

Właściwy dobór odmiany to wyższe plony. Rośliny strączkowe w Porejestrowym Doświadczalnictwie Odmianowym i Rolniczym 

 

Obok warunków agrotechnicznych wybór właściwej odmiany jest jednym z najważniejszych czynników warunkujących wysoki poziom uzyskanych plonów. W podjęciu decyzji z pewnością

pomagają tworzone co roku Listy Zalecanych Odmian (LZO) roślin rolniczych dla województwa kujawsko-pomorskiego.

            Opracowanie zawiera plonowanie odmian w latach 2009-2011, opisy zalecanych odmian na 2012 rok oraz krótką charakterystykę nowości odmianowych w roślinach strączkowych. Przy nazwie odmiany podano rok rejestracji a na końcu adres hodowcy bądź pełnomocnika w przypadku odmiany zagranicznej.

Autorami opisów są pracownicy COBORU: dr inż. Kazimierz Wiatr i mgr inż. Agnieszka Osiecka.

Informacje o odmianach dostępne są na stronie internetowej SDOO Chrząstowo: www.pdo.chrzastowo.pl

 

Groch siewny

 

Plon nasion (dt/ha) w doświadczeniach PDOiR

 w woj. kujawsko-pomorskim

Lp

Odmiana

2011

2009-2011

odmiany jadalne, ogólnoużytkowe o większych wymaganiach glebowych

1

Ezop

40,4

41,8

2

Tarchalska LZO

43,7

44,3

3

Santana

39,6

42,6

4

Terno         LZO

45,7

46,0

5

Mentor

37,1

-

odmiany pastewne o mniejszych wymaganiach glebowych

1

Wiato

24,5

28,1

2

Pomorska

21,3

25,5

3

Roch

26,5

23,0

4

Sokolik      LZO

24,0

28,9

5

Eureka       LZO

25,0

31,1

6

Marych

25,3

22,8

7

Gwarek      LZO

28,3

30,6

8

Hubal         LZO

28,3

32,4

9

Milwa

24,8

23,9

10

Klif

24,8

28,4

11

Muza

25,0

25,2

12

Model

21,5

-

13

Turnia

25,8

-

         

            W województwie kujawsko-pomorskim w roku 2011 przeprowadzono trzy doświadczenia z grochem siewnym z odmianami jadalnymi i ogólnoużytkowymi zlokalizowane w: SDOO Chrząstowo, ZDOO Głębokie i Farol Falęcin. W doświadczeniach badano pięć odmian; średni plon wyniósł 41,3 dt/ha. Z odmian badanych trzy lata najwyżej plonowała Terno i Tarchalska. Najsłabiej wypadła badana pierwszy rok odmiana Mentor.

Doświadczenie z odmianami pastewnymi grochu siewnego przeprowadzono w ZDOO Głodowo. Do opracowania włączono wyniki identycznego doświadczenia z ZDOO Bobrowniki w województwie wielkopolskim. Badano trzynaście odmian; średni plon wyniósł 25,0 dt/ha. Z odmian badanych trzy lata najwyżej plonował Hubal i Gwarek. Najsłabiej wypadły odmiany: Pomorska i Model. Pozostałe plonowały przeciętnie.

 

LZO dla grochu siewnego na 2012 rok wygląda następująco:

 

Odmiany jadalne

 i ogólnoużytkowe

Odmiany pastewne

1. TARCHALSKA

1. SOKOLIK

2. TERNO

2. EUREKA

 

3. GWAREK

 

4 HUBAL

 

Odmiany jadalne i ogólnoużytkowe

TARCHALSKA  (2004)

Odmiana wąsolistna, przydatna do uprawy na zbiór suchych nasion z przeznaczeniem na paszę oraz cele kulinarne. Termin kwitnienia i dojrzewania średni. Okres kwitnienia średni. Rośliny średnio wysokie. Wyleganie na początku kwitnienia nie występuje, w fazie końca kwitnienia bardzo małe, przed zbiorem małe. Równomierność dojrzewania dość dobra. Skłonność do pękania strąków i osypywania nasion bardzo mała. Plonowanie w odniesieniu do nasion i białka ogólnego bardzo duże do dużego. Zawartość białka ogólnego w nasionach mała. Masa 1000 nasion dość duża. Udział nasion bardzo dużych duży, bardzo małych – bardzo mały. Intensywność pobierania wody przez nasiona średnia do małej. Odpowiednia do uprawy na glebach kompleksów pszennych. Optymalna obsada roślin około 120 szt./m2

Hodowca: DANKO Hodowla Roślin, Choryń, 64-000 Kościan

TERNO (2006)

Odmiana wąsolistna, przeznaczona do uprawy na suche nasiona do wykorzystania na paszę i konsumpcję. Plon nasion i białka bardzo duży do dużego, stabilny w latach badań. Termin kwitnienia i dojrzewania średni, okres kwitnienia dość krótki. Rośliny średniej wysokości cechują się bardzo dobrą sztywnością w początku kwitnienia, małą tendencją do wylegania w końcu kwitnienia i zbliżoną do średniej przed zbiorem. W bardzo dużym stopniu odporna na choroby grzybowe, w szczególności na sprawcę zgorzeli podstawy łodyg i mączniaka rzekomego. Rośliny dojrzewają dość równomiernie. Skłonność do pękania strąków i osypywania nasion mała. Odmiana żółtonasienna, nasiona bardzo duże o średniej zawartości białka. Odpowiednia do uprawy na glebach kompleksów pszennych. Optymalna obsada roślin około 110 szt./m2

Pełnomocnik hodowcy: Oseva Polska ul. Kopanina 77, 60-105 Poznań

 

 

 

 

 

Odmiany pastewne

 

SOKOLIK (2001)

Odmiana przydatna do uprawy na zbiór suchych nasion z przeznaczeniem na paszę. Plon nasion bardzo duży, plon białka ogólnego duży. Masa 1000 nasion dość duża. Zawartość białka w nasionach średnia. Wyleganie roślin na początku kwitnienia nie występuje, w fazie końca kwitnienia bardzo małe do małego, przed zbiorem średnie. Termin kwitnienia krótki. Odpowiednia do uprawy na glebach kompleksu żytniego bardzo dobrego

Hodowca: Poznańska Hodowla Roślin, ul. Kasztanowa 5, 63-004 Tulce

EUREKA (2003)

Odmiana o liściach parzystopierzastych, przydatna do uprawy na zbiór suchych nasion z przeznaczeniem na paszę. Termin kwitnienia średni, dojrzewania dość wczesny. Okres kwitnienia dość krótki. Rośliny średnio wysokie. Wyleganie na początku kwitnienia bardzo małe, w fazie końca kwitnienia bardzo małe do małego, przed zbiorem średnie. Równomierność dojrzewania dobra. Skłonność do pękania strąków i osypywania nasion mała. Plonowanie w odniesieniu do nasion bardzo duże, białka ogólnego duże. Zawartość białka ogólnego w nasionach średnia. Masa 1000 nasion dość duża. Odpowiednia do uprawy głównie na glebach kompleksu żytniego bardzo dobrego.

Hodowca: Poznańska Hodowla Roślin, ul. Kasztanowa 5, 63-004 Tulce

GWAREK (2004)

Odmiana o liściach parzystopierzastych, przydatna do uprawy na zbiór suchych nasion z przeznaczeniem na paszę. Termin kwitnienia i dojrzewania średniopóźny. Okres kwitnienia krótki. Rośliny dość wysokie. Wyleganie na początku kwitnienia bardzo małe, w fazie końca kwitnienia małe do średniego, przed zbiorem średnie do dość dużego. Równomierność dojrzewania dość dobra. Skłonność do pękania i osypywania nasion bardzo mała do małej. Plonowanie w odniesieniu do nasion i białka ogólnego duże. Zawartość białka ogólnego w nasionach dość duża. Masa 1000 nasion średnia do dość dużej. Odpowiednia do uprawy na glebach kompleksu żytniego bardzo dobrego.

Hodowca: Poznańska Hodowla Roślin, ul. Kasztanowa 5, 63-004 Tulce

HUBAL (2005)

Odmiana o liściach parzystopierzastych, której przeznaczeniem jest uprawa na suche nasiona paszowe. Termin kwitnienia i dojrzewania średni. Długość okresu kwitnienia średnia do nieco krótszej. Rośliny średnio wysokie, w fazie kwitnienia zachowują bardzo dobrą sztywność. Wyleganie przed zbiorem średnie. Łan dojrzewa równomiernie. Skłonność do pękania strąków i osypywania nasion bardzo mała. Bardzo plenna zarówno w plonie nasion jak i białka. Zawartość białka ogólnego duża do bardzo dużej. Masa 1000 nasion – średnia. Odpowiednia do uprawy na glebach kompleksu żytniego bardzo dobrego. Optymalna obsada roślin około 100 szt./m2.

Hodowca: DANKO Hodowla Roślin, Choryń 27, 64-000 Kościan

 

 

 

 

 

 

 

 

Łubin wąskolistny

Plon nasion (dt/ha) w doświadczeniach PDOiR

 w woj. kujawsko-pomorskim

Lp.

Odmiana

2011

2009-2011

1

Mirela*

10,9

17,0

2

Sonet

9,3

10,4

3

Karo*

8,7

13,8

4

Baron

7,2

15,7

5

Boruta   LZO

12,5

17,8

6

Zeus      LZO

13,5

19,3

7

Graf       LZO

12,2

16,8

8

Kalif      LZO

11,3

17,0

9

Bojar     LZO

12,0

18,1

10

Neptun

11,9

15,6

11

Regent

8,7

14,6

12

Kadryl

17,1

-

13

Dalbor

14,0

-

14

Heros

10,5

-

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

*- odmiany gorzkie o dużej zawartości alkaloidów

           

W województwie kujawsko-pomorskim w 2011 roku przeprowadzono jedno doświadczenie z łubinem wąskolistnym w ZDOO Głodowo. Do opracowania włączono wyniki z identycznego doświadczenia w ZDOO Bobrowniki w województwie wielkopolskim. Badano czternaście odmian, których średni plon wyniósł zaledwie 11,4 dt/ha. Wyjątkowo niskie plony spowodowane były silnym porażeniem roślin zgorzelą naczyniową, chorobą wywołaną przez grzyby z rodzaju Fusarium sp. Objawy choroby obserwowano już przed kwitnieniem roślin. Najsilniej porażone zostały odmiany: Karo, Sonet i Neptun

               

LZO dla łubinu wąskolistnego na 2012 rok wygląda następująco:

 

1. BORUTA

2. ZEUS

3. GRAF

4. KALIF

5. BOJAR

 

BORUTA (2002)

Odmiana przydatna do uprawy na zbiór nasion paszowych. Wyleganie na początku kwitnienia bardzo małe, w fazie końca kwitnienia i przed zbiorem małe. Termin kwitnienia dość późny, dojrzewania średni. Okres kwitnienia pędu głównego średni, „łanu” krótki. Równomierność dojrzewania dobra. Skłonność do pękania strąków i osypywania nasion bardzo mała. W bardzo dużym stopniu odporna na choroby fuzaryjne i brunatną plamistość liści, natomiast wykazuje pewną podatność na antraknozę. Plony nasion i białka ogólnego bardzo duże. Masa 1000 nasion dość duża. Zawartość białka w nasionach mała, alkaloidów bardzo mała. Odpowiednia do uprawy na glebach kompleksu żytniego bardzo dobrego. Wymaga zagęszczonej obsady roślin, optimum to około 120 szt./m2

Pełnomocnik hodowcy: Hodowla Roślin Smolice Grupa IHAR, Smolice 146, 63-740 Kobylin

ZEUS (2002)

Odmiana przydatna do uprawy na zbiór nasion paszowych. Przez cały okres wegetacji podatność na wyleganie mała. Termin kwitnienia dość wczesny, dojrzewania średni. Okres kwitnienia pędu głównego średni, „łanu” dość długi. Równomierność dojrzewania dość dobra. Skłonność do pękania strąków i osypywania nasion mała do bardzo małej. W dużym stopniu odporna na choroby fuzaryjne, w dość dużym na brunatną plamistość liści. Nie zaobserwowano porażenia roślin przez antraknozę. Plony nasion i białka ogólnego bardzo duże. Masa 1000 nasion dość duża. Zawartość białka w nasionach mała do średniej, alkaloidów względnie dość duża. Odpowiednia do uprawy na glebach kompleksu żytniego bardzo dobrego.

Hodowca: Hodowla Roślin Smolice Grupa IHAR, Smolice 146, 63-740 Kobylin

GRAF (2004)

Odmiana niesamokończąca (tradycyjna), przydatna do uprawy na zbiór nasion paszowych. Termin kwitnienia i dojrzewania średni. Długość okresu kwitnienia średnia. Termin tworzenia pędu głównego wczesny do średniego. Wyleganie na początku kwitnienia bardzo małe, w fazie końca kwitnienia i przed zbiorem małe. Podatność na choroby fuzaryjne i opadzinę liści mała. Równomierność dojrzewania dobra. Skłonność do pękania strąków  i osypywania nasion bardzo mała. Plonowanie w odniesieniu do nasion i białka ogólnego bardzo duże. Zawartość białka ogólnego w nasionach średnia, alkaloidów mała. Masa 1000 nasion mała do bardzo małej. Nasiona cechuje jasna barwa okrywy nasiennej. Odpowiednia do uprawy na glebach kompleksu żytniego bardzo dobrego.

Hodowca: Hodowla Roślin Smolice Grupa IHAR, Smolice 146, 63-740 Kobylin

KALIF (2006)

Odmiana niesamokończąca (tradycyjna), przydatna do uprawy na nasiona paszowe, o małej  zawartości alkaloidów. Bardzo plenna w plonie nasion i białka. Termin kwitnienia i długość trwania tej fazy oraz termin dojrzewania średni. Termin tworzenia pędu głównego wczesny do średniego. Rośliny średnie do wysokich. Wyleganie w początku fazy kwitnienia nie występuje, w końcu kwitnienia i przed zbiorem jest małe. W warunkach sprzyjających wystąpieniu chorób, podatność na porażenie grzybami z rodzaju Fusarium i opadzinę liści mała. Równomierność dojrzewania dobra. Skłonność do pękania strąków i osypywanie nasion bardzo mała. Nasiona z jasną okrywą, masa 1000 nasion mała. Zawartość białka ogólnego w nasionach średnia do małej. Odpowiednia do uprawy na glebach kompleksu żytniego bardzo dobrego.

Hodowca: Hodowla Roślin Smolice Grupa IHAR, Smolice 146, 63-740 Kobylin

BOJAR (2007)

Odmiana niesamokończąca (tradycyjna), przydatna do uprawy na nasiona paszowe. Plon nasion duży do bardzo dużego, choć wyniki zmienne w latach badań. Plon białka przeciętny. Termin kwitnienia i dojrzewania dość wczesny. Faza kwitnienia dość długa. Termin tworzenia pędu głównego wczesny. Rośliny średniej wysokości. Wyleganie w początku fazy kwitnienia nie występuje, w końcu kwitnienia jest bardzo małe. Podatność na porażenie chorobami fuzaryjnymi dość mała. W warunkach sprzyjających wystąpieniu opadziny liści wrażliwość roślin mała. Równomierność dojrzewania dobra. Skłonność do pękania strąków i osypywania nasion mała. Masa 1000 nasion średnia. Zawartość białka ogólnego w nasionach dość mała, alkaloidów – mała do bardzo małej. Odpowiednia do uprawy na glebach kompleksu żytniego bardzo dobrego.

Hodowca: Hodowla Roślin Smolice Grupa IHAR, Smolice 146, 63-740 Kobylin

 

 

 

Łubin żółty

 

Plon nasion (dt/ha) w doświadczeniach PDOiR w woj. kujawsko-pomorskim

Lp.

Odmiana

2011

2009-2011

1

Parys

14,9

12,5

2

Taper

13,5

13,7

3

Mister  LZO

13,8

15,6

4

Dukat   LZO

14,9

17,2

5

Lord

13,8

15,0

6

Perkoz

11,8

12,6

7

Talar    LZO

15,8

16,3

8

Baryt

14,0

-

 

            W województwie kujawsko-pomorskim przeprowadzono jedno doświadczenie z łubinem żółtym w ZDOO Głodowo. Do opracowania włączono wyniki z identycznego doświadczenia w ZDOO Bobrowniki w województwie wielkopolskim. Badano osiem odmian; średni plon wyniósł 14,1 dt/ha. Najlepiej plonowała odmiana Talar, dobrze wypadły też Dukat i Parys. Najsłabiej wypadła odmiana Perkoz. Pozostałe plonowały przeciętnie.

 

LZO dla łubinu żółtego na 2012 rok wygląda następująco:

 

1. MISTER

2. DUKAT

3. TALAR

 

MISTER (2003)

Odmiana niesamokończąca (tradycyjna), przydatna do uprawy na zbiór nasion paszowych. Termin kwitnienia bardzo wczesny, dojrzewania wczesny do bardzo wczesnego. Okres kwitnienia średni. Wyleganie na początku kwitnienia bardzo małe, w fazie końca kwitnienia bardzo małe do małego, przed zbiorem małe. Podatność na choroby fuzaryjne mała; na antraknozę do fazy zawiązywania strąków bardzo mała, po tym terminie do okresu dojrzewania mała. Równomierność bardzo dobra, udział roślin zielonych przed zbiorem bardzo mały. Plonowanie w odniesieniu do nasion i białka ogólnego bardzo duże. Zawartość białka ogólnego w nasionach duża do bardzo dużej, alkaloidów mała. Zawartość alkaloidu gramina znikoma. Masa 1000 nasion średnia. Odpowiednia do uprawy na glebach kompleksu żytniego dobrego.

Hodowca: Poznańska Hodowla Roślin, ul. Kasztanowa 5, 63-004 Tulce

DUKAT (2006)

Odmiana niesamokończąca (tradycyjna), przeznaczona do uprawy na nasiona paszowe. Bardzo plenna zarówno w odniesieniu do nasion, jak i białka, o dużej stabilności plonowania w latach. Termin kwitnienia bardzo wczesny, dojrzewania – wczesny do bardzo wczesnego. Okres kwitnienia średni. Termin tworzenia pędu głównego wczesny. Rośliny średniej wysokości. Wyleganie w początku fazy kwitnienia nie występuje, w końcu kwitnienia bardzo małe do małego, a przed zbiorem małe. W warunkach sprzyjających wystąpieniu chorób mała skłonność do porażenia chorobami fuzaryjnymi. Równomierność dojrzewania bardzo dobra, a udział roślin zielonych przed zbiorem mały. Nasiona jasne z czarną ornamentacją nie zawierającą alkaloidu gramina.  Masa 1000 nasion mała. Zawartość białka ogólnego w nasionach duża do bardzo dużej, alkaloidów mała. Odpowiednia do uprawy na glebach kompleksu żytniego dobrego.

Hodowca: Poznańska Hodowla Roślin, ul. Kasztanowa 5, 63-004 Tulce

 

TALAR (2008)

Odmiana niesamokończąca (tradycyjna), przeznaczona do uprawy na nasiona paszowe. Plon nasion bardzo duży, białka duży. Termin kwitnienia bardzo wczesny, dojrzewania wczesny do bardzo wczesnego. Okres kwitnienia średni. Wyleganie roślin do fazy końca kwitnienia małe, przed zbiorem dość małe. Podatność na choroby grzybowe mała. Równomierność dojrzewania roślin dobra. Masa 1000 nasion średnia. Zawartość białka w nasionach nieco mniejsza od średniej, tłuszczu surowego na poziomie średnim dla gatunku. Nasiona cechuje bardzo mała koncentracja alkaloidów, w tym niewielka ilość alkaloidu gramina. Odpowiednia do uprawy na glebach kompleksu żytniego dobrego. Optymalna obsada roślin około 90 szt./m2

Hodowca: Poznańska Hodowla Roślin, ul. Kasztanowa 5, 63-004 Tulce

 

 

            Decyzją Dyrektora Centralnego Ośrodka Badania Odmian Roślin Uprawnych w Słupi Wielkiej w 2012 roku wpisano do krajowego rejestru (KR) dwie odmiany grochu siewnego: Mecenas i Akord oraz dwie odmiany łubinu wąskolistnego: Oskar i Tango.

 

MECENAS (d. PRH 389/09)

Odmiana ogólnoużytkowa, wąsolistna, białokwitnąca, badana dwa sezony wegetacyjne. Plon nasion i białka bardzo duży. Dość mała podatność na wyleganie. Odmiana charakteryzuje się dobrą zdrowotnością, jest odporna na mączniaka rzekomego.

Hodowca: Hodowla Roślin Smolice Grupa IHAR, Smolice 146, 63-740 Kobylin

AKORD (d. WTD 5409)

Odmiana ogólnoużytkowa, wąsolistna, białokwitnąca badana dwa sezony wegetacyjne. Plon nasion i białka duży. Nasiona o dużej nasiąkliwości – większa przydatność na cele kulinarne.

Hodowca: Poznańska Hodowla Roślin, ul. Kasztanowa 5, 63-004 Tulce

 

Obie nowe odmiany wyróżnia mała masa 1000 nasion. Jest to istotna informacja dla rolnika, ponieważ odmiany o dużych nasionach wymagają zwiększonej normy wysiewu, co podnosi koszty uprawy.

 

OSKAR (d. PRH 606/09)

Odmiana niesamokończąca, wysokoalkaloidowa, badana dwa sezony wegetacyjne. Plon nasion i białka duży.

Hodowca: Hodowla Roślin Smolice Grupa IHAR, Smolice 146, 63-740 Kobylin

TANGO (d. WTD 1609)

Odmiana niesamokończąca, niskoalkaloidowa, badana dwa sezony wegetacyjne. Plenność duża. Duża zawartość białka w nasionach, mała podatność na choroby.

Hodowca: Poznańska Hodowla Roślin, ul. Kasztanowa 5, 63-004 Tulce

 

Kamila Czeszewska

SDOO Chrząstowo