Programy zadań ochronnych

 

 

 

PRZEPISY PRAWNE

Ogólne zasady stosowania nawozów, zarówno mineralnych, jak i pochodzenia naturalnego oraz zasady przechowywania tychże nawozów zostały określone w rozporządzeniu w sprawie szczegółowego sposobu stosowania nawozów oraz prowadzenia szkoleń z zakresu ich stosowania (Dz.U. 2008 nr 80 poz. 479).

Szczegółowe reguły postępowania z nawozami pochodzenia organicznego zostały zapisane w wielu aktach prawnych, mówiących o ich przechowywaniu czy możliwości stosowania. W rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budowle rolnicze i ich usytuowanie (Dz.U. 1997 nr 132 poz. 877) znajdziemy przepisy dotyczące wymagań stawianym budynkom inwentarskim oraz składowiskom nawozów naturalnych.

Ustawa prawo wodne (Dz.U. z 2012 poz. 145) , ustawo o opadach (Dz.U. 2013 poz. 21) czy rozporządzenia w sprawie warunków, jakie należy spełnić przy wprowadzaniu ścieków do wód lub do ziemi (Dz.U. 2006 nr 137 poz. 984) oraz w sprawie substancji szczególnie szkodliwych dla środowiska wodnego (Dz.U. 2005 nr 233 poz. 1988) zawierają zasady stosowania nawozów, rolniczego wykorzystania komunalnych osadów ściekowych oraz ścieków, również na terenach o dużym nachyleniu.

Ponadto programy działań mających na celu ograniczenie odpływu azotu ze źródeł rolniczych regulują zasady prowadzenia gospodarki nawozami naturalnymi na obszarach szczególnie narażonych na owe odpływy. Zarządy Gospodarki Wodnej w całym kraju zobowiązane są do tworzenia programów zadań, w celu przekazania rolnikom gospodarującym na terenach OSN wszystkich informacji koniecznych do prawidłowego prowadzenia gospodarki nawozowej.

 

DZIAŁANIA OGRANICZAJĄCE SPŁYWY AZOTU ZE ŹRÓDEŁ ROLNICZYCH

 

Rozporządzenie nr 9/2013 Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie z dnia 8 maja 2013 roku w sprawie wprowadzenia programu działań mających na celu ograniczenie odpływu azotu ze źródeł rolniczych dla obszaru szczególnie narażonego Prawostronne dopływy Zbiornika Włocławek (Dz. Urz. Woj. Kujawsko-Pomorskiego poz. 1992 oraz z 2014 r. poz. 344)

 

Rozporządzenie nr 5/2013 Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie z dnia 8 maja 2013 roku w sprawie wprowadzenia programu działań mających na celu ograniczenie odpływu azotu ze źródeł rolniczych dla obszaru szczególnie narażonego Bzura (Dz. Urz. Woj. Kujawsko-Pomorskiego poz. 1991 oraz z 2014 r. poz. 343)

 

Rozporządzenie nr 4/2013 Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Warszawie z dnia 4 kwietnia 2013 roku w sprawie wprowadzenia programu działań mających na celu ograniczenie odpływu azotu ze źródeł rolniczych dla obszaru szczególnie narażonego Zgłowiączka (Dz. Urz. Woj. Kujawsko-Pomorskiego poz.1627)

 

Rozporządzenie nr 2/2013 Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Gdańsku z dnia 24 kwietnia 2013 roku w sprawie wprowadzenia programu działań mających na celu ograniczenie odpływu azotu ze źródeł rolniczych (Dz. Urz. Woj. Kujawsko-Pomorskiego poz. 1807)

 

Rozporządzenie Dyrektora Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej w Poznaniu z dnia 30 kwietnia 2013 roku w sprawie wprowadzenia programu działań mających na celu ograniczenie odpływu azotu ze źródeł rolniczych (Dz. Urz. Woj. Kujawsko-Pomorskiego poz. 1856)

 

Obowiązki osób prowadzących działalność rolniczą na OSN w zakresie poprawy praktyki rolniczej w zakresie okresów nawożenia:

 

  1. Nawozy stosujemy w okresach i w warunkach nie zagrażających skażeniu wód.
  2. Nawozy organiczne i naturalne stosujemy od 1 marca do 15 listopada.
  3. Nawozy płynne naturalne na TUZ stosujemy w okresie od 1 marca do 15 sierpnia.
  4. Nawozy stałe naturalne stosujemy od 1 marca do 30 listopada na łąkach, od 1 marca do 15 kwietnia i od 15 października do 30 listopada na pastwiskach.
  5. Nawożenia nie stosujemy na glebach nie uprawianych (w tym ugorach).
  6. Obniżoną dawkę N w ilości do 85kgN/ha z nawozów płynnych naturalnych stosujemy na TUZ przy użytkowaniu zamiennym (nie później niż do 15 sierpnia).
  7. Nawozy azotowe mineralne stosujemy od 1 marca do 15 listopada (pola uprawne).
  8. Nawozy azotowe mineralne stosujemy od 1 marca do 15 sierpnia (TUZ).

 

Obowiązki osób prowadzących działalność rolniczą na OSN w zakresie poprawy praktyki rolniczej w zakresie warunków przechowywania nawozów naturalnych oraz postępowania z odciekami:

 

  1. Wycieki z przechowywanych nawozów naturalnych nie powinny przedostawać się do gruntu i wód.
  2. Pojemność zbiorników do przechowywania gnojówki i gnojowicy powinna pozwolić na składowanie 6 miesięcznej produkcji tych nawozów.
  3. Sposób składowania obornika zabezpiecza przed przenikaniem odcieków do wód lud do gruntu.
  4. Gromadzenie i przechowywanie obornika przez minimum 6 miesięcy.
  5. W okresie od 1 marca do 31 października (max 12 tygodni) dopuszcza się złożenie obornika na pryzmie bezpośrednio na gruncie, ale:

-        poza zagłębieniami terenu, o dopuszczalnym spadku do 3%, na terenie nie piaszczystym i nie podmokłym, w odległości 20 m od linii brzegu wód powierzchniowych,

-        przy ponownym składowaniu obornika na gruncie wybierana inna lokalizacja,

-        lokalizację pryzm oraz daty składowania obornika rolnik oznacza na mapie lub szkicu działki i dokumenty te przechowuje przez okres obowiązywania Programu + 1 rok.

  1. Przechowywanie nawozów naturalnych w odległości 20 m od studni, brzegu cieków i zbiorników wodnych.
  2. Dostosowanie powierzchni lub pojemności posiadanych miejsc do przechowywania nawozów naturalnych do powyższych wymogów do końca okresu trwania Programu.
  3. Pasze soczyste przechowywane w taki sposób aby wycieki nie przedostawały się gruntu i wód.
  4. Kiszonki składowane w odległości większej niż 20 m od linii brzegu wód powierzchniowych oraz źródeł i ujęć wody.

 

 

Obowiązki osób prowadzących działalność rolniczą na OSN w zakresie poprawy praktyki rolniczej w zakresie zasad nawożenia pól na terenie o dużym nachyleniu:

 

  1. Na działkach o nachyleniu powyżej 10% zabiegi uprawowe należy wykonywać w kierunku poprzecznym do nachylenia stoku.
  2. Orkę wykonujemy odkładając skiby w górę stoku.

 

Obowiązki osób prowadzących działalność rolniczą na OSN w zakresie poprawy praktyki rolniczej w zakresie ograniczenia nawożenia na glebach podmokłych, zalanych, zamarzniętych lub pokrytych śniegiem:

 

  1. Nawozy stosuje się na glebach nie zmarzniętych powierzchniowo.
  2. Powyższy zapis nie dotyczy pierwszej wiosennej dawki nawozów azotowych na uprawach roślin ozimych na glebach zamarzniętych powierzchniowo (nocne przymrozki i odwilże w dzień) jeżeli uzasadniają to względy agrotechniczne.

 

Obowiązki osób prowadzących działalność rolniczą na OSN w zakresie poprawy praktyki rolniczej w zakresie nawożenia w pobliżu cieków:

 

  1. Rozsiewacze nawozów i opryskiwacze myje się oraz wodę z ich mycia rozlewa się w odległości większej niż 20 m od brzegu zbiorników oraz cieków wodnych.
  2. Wodopoje lokalizuje się poza zbiornikami i ciekami wodnymi.

 

Obowiązki osób prowadzących działalność rolniczą na OSN w zakresie poprawy praktyki rolniczej w zakresie dawek i sposobów nawożenia:

 

  1. Ilość zastosowanych w ciągu roku nawozów naturalnych w każdym gospodarstwie nie może przekroczyć dawki 170 kg azotu w czystym składniku na 1 ha użytków rolnych.
  2. Do opracowania planu nawożenia zobowiązani są wszyscy prowadzący działalność rolniczą na OSN gospodarujący na powierzchni powyżej 100 ha użytków rolnych na OSN.
  3. Bilans azotu wykonywany na potrzeby opracowania planu nawożenia sporządza się metodą „na powierzchni pola”.
  4. Plan nawożenia należy przechowywać przez okres obowiązywania Programu i rok po jego zakończeniu.
  5. W gospodarstwach, o powierzchni powyżej 100 ha nie można stosować wyższych dawek nawożenia, niż dawki wynikające z planu nawożenia.
  6. Prowadzący działalność rolniczą na OSN gospodarujący na powierzchni do 100 ha użytków rolnych na OSN stosują dawki nie przekraczające maksymalnych dawek nawożenia azotem dla upraw w plonie głównym, o których mowa w załączniku nr 5 do Programu.
  7. Ilość dostępnego dla roślin azotu zawartego w nawozach naturalnych ustala się według zawartości w nich tzw. azotu działającego, który wylicza się w oparciu o równoważnik nawozowy określony w załączniku nr 6 do Programu.
  8. Jeśli w gospodarstwie powstają nawozy naturalne w ilości przekraczającej możliwości ich zastosowania na użytkach rolnych danego gospodarstwa należy znaleźć odbiorcę tych nadwyżek.
  9. Prowadzący działalność rolniczą na OSN zobowiązani są do prowadzenia dokumentacji wszystkich zabiegów agrotechnicznych a w szczególności związanych z nawożeniem (termin, rodzaj, zastosowana dawka pod daną uprawę), a dokumentację należy przechowywać przez okres obowiązywania Programu i rok po jego zakończeniu.

Natalia Narewska

KPODR w Minikowie